Το να είσαι μόνη δεν σημαίνει ότι πρέπει να ζεις φοβισμένη.
Σημαίνει ότι χρειάζεται να είσαι πιο οργανωμένη, πιο παρατηρητική και πιο προσεκτική με τις καθημερινές σου συνήθειες.
Δεν χρειάζεται να σταματήσεις να κάνεις τζόκιν.
Δεν χρειάζεται να κόψεις τα μαλλιά σου.
Δεν χρειάζεται να αλλάξεις το στυλ σου.
Δεν χρειάζεται να ζεις σαν να κινδυνεύεις κάθε στιγμή.
Χρειάζεται όμως να μη γίνεσαι εύκολος στόχος.
Όταν είσαι μόνη, η προσοχή σου είναι πολύτιμη. Αν περπατάς σε σκοτεινό πάρκινγκ κοιτώντας το κινητό, αν ψάχνεις τα κλειδιά σου έξω από την πόρτα, αν δεν παρατηρείς ποιος κινείται γύρω σου ή αν αγνοείς το ένστικτό σου όταν κάτι δεν σου φαίνεται σωστό, μειώνεις τον χρόνο αντίδρασής σου.
Η ασφάλεια όταν είσαι μόνη βασίζεται σε απλές αρχές:
Κοίτα γύρω σου.
Μην απορροφάσαι πλήρως από το κινητό.
Κινήσου με σκοπό.
Έχε τα κλειδιά έτοιμα πριν φτάσεις στην πόρτα.
Μπες στο σπίτι ή στο αυτοκίνητο με σιγουριά.
Άκου το ένστικτό σου.
Αν νιώσεις άβολα, άλλαξε πορεία.
Πήγαινε προς ανθρώπους, φως και ανοιχτούς χώρους.
Χρησιμοποίησε τη φωνή σου όταν χρειάζεται.
Ζήτησε βοήθεια συγκεκριμένα, όχι γενικά.
Εκπαιδεύσου σοβαρά, όχι επιφανειακά.
Η πρόληψη δεν είναι παράνοια.
Είναι κοινή λογική.
Και η κοινή λογική δεν περιορίζει τη ζωή σου. Την προστατεύει.
Για ποιον είναι αυτό το άρθρο
Αυτό το άρθρο απευθύνεται σε γυναίκες που κινούνται μόνες στον δρόμο, πηγαίνουν για τζόκιν, επιστρέφουν βράδυ στο σπίτι, χρησιμοποιούν πάρκινγκ ή γκαράζ, μπαίνουν μόνες στο αυτοκίνητο, ζουν μόνες ή απλώς θέλουν να νιώθουν πιο ασφαλείς χωρίς να ζουν με φόβο.
Απευθύνεται επίσης σε γυναίκες που έχουν ακούσει αντιφατικές συμβουλές για μαλλιά, ρούχα, ντύσιμο, κινητό, άμυνα, όπλα και αυτοπροστασία και θέλουν μια πιο λογική προσέγγιση.
Το άρθρο δεν λέει ότι μια γυναίκα ευθύνεται αν δεχθεί επίθεση.
Η ευθύνη ανήκει πάντα στον δράστη.
Το άρθρο λέει ότι η γυναίκα έχει δικαίωμα να μάθει πώς να μειώνει τον κίνδυνο, πώς να αναγνωρίζει ύποπτες καταστάσεις και πώς να προστατεύει τον εαυτό της όσο γίνεται καλύτερα.
Ποια είναι η θέση αυτού του άρθρου μέσα στο combatives.gr
Αυτό το άρθρο ανήκει στην ενότητα Βιασμός και λειτουργεί ως γενικός πρακτικός οδηγός για γυναίκες όταν είναι μόνες.
Δεν αντικαθιστά τα πιο ειδικά άρθρα για την ασφάλεια στο σπίτι, στον περίπατο ή στην οδήγηση. Τα συνδέει.
Εδώ ο στόχος είναι να δώσουμε μια συνολική εικόνα:
πώς κινείσαι όταν είσαι μόνη,
πώς χρησιμοποιείς την τεχνολογία χωρίς να χάνεις επίγνωση,
πώς μπαίνεις στο σπίτι ή στο αυτοκίνητο,
πώς εμπιστεύεσαι το ένστικτό σου,
πώς φωνάζεις για βοήθεια,
πώς επιλέγεις εκπαίδευση που αξίζει.
Η μοναδική θέση του άρθρου είναι η καθημερινή προσωπική ασφάλεια όταν δεν υπάρχει άμεση παρέα, συνοδός ή άμεση υποστήριξη.
Τι θα μάθετε σε αυτό το άρθρο
- Πώς να χρησιμοποιείτε το κινητό χωρίς να χάνετε επίγνωση.
- Γιατί η κίνηση με σκοπό μειώνει την εικόνα εύκολου στόχου.
- Πώς να μπαίνετε στο σπίτι ή στο αυτοκίνητο με σιγουριά.
- Γιατί πρέπει να έχετε τα κλειδιά έτοιμα πριν φτάσετε στην πόρτα.
- Πώς να εμπιστεύεστε το ένστικτό σας χωρίς να γίνεστε παρανοϊκές.
- Τι να κάνετε αν νιώθετε ότι κάποιος σας ακολουθεί.
- Γιατί δεν πρέπει να αλλάζετε μαλλιά, ρούχα ή στυλ από φόβο.
- Πώς να χρησιμοποιήσετε τη φωνή για να τραβήξετε προσοχή.
- Πώς να ζητήσετε βοήθεια από συγκεκριμένο άτομο.
- Γιατί ένα απλό σεμινάριο Σαββατοκύριακου δεν αρκεί.
- Τι χαρακτηριστικά πρέπει να έχει σοβαρή εκπαίδευση αυτοπροστασίας.
- Γιατί οι ανοιχτές τεχνικές λεπτομέρειες βίας δεν ανήκουν σε δημόσιο άρθρο.
Βασικά σημεία
- Το να είσαι μόνη δεν σημαίνει ότι πρέπει να ζεις φοβισμένη.
- Η προσοχή στο περιβάλλον είναι βασική δεξιότητα ασφάλειας.
- Το κινητό, τα ακουστικά και τα μηνύματα μπορούν να μειώσουν την επίγνωση.
- Τα κλειδιά πρέπει να είναι έτοιμα πριν φτάσεις στην πόρτα ή στο αυτοκίνητο.
- Αν κάτι σε κάνει να νιώθεις άβολα, άλλαξε πορεία και πήγαινε προς κόσμο.
- Το ένστικτο δεν πρέπει να αγνοείται, ειδικά όταν δεν υπάρχει λόγος να μείνεις εκεί.
- Δεν χρειάζεται να αλλάξεις μαλλιά ή ντύσιμο για να «μην προκαλείς».
- Η ευθύνη για επίθεση ή βιασμό ανήκει πάντα στον δράστη.
- Η φωνή μπορεί να τραβήξει προσοχή και να διακόψει το σχέδιο ενός επιτιθέμενου.
- Ζήτα βοήθεια από συγκεκριμένο άτομο, όχι γενικά από το πλήθος.
- Η σοβαρή εκπαίδευση πρέπει να περιλαμβάνει πρόληψη, ρόλους, προσομοιώσεις και σενάρια.
- Η φυσική προστατευτική δράση είναι έσχατη επιλογή και πρέπει να διδάσκεται υπεύθυνα.
Συνοπτική εκδοχή του άρθρου
Η μοναξιά έχει κινδύνους, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι η γυναίκα πρέπει να ζει φοβισμένη ή να σταματήσει τις δραστηριότητές της.
Αν σου αρέσει να κάνεις τζόκιν, κάν’ το. Αλλά προτίμησε πολυσύχναστα μέρη, κράτησε επίγνωση του περιβάλλοντος και μη βυθίζεσαι πλήρως στο κινητό ή στη μουσική. Αν περπατάς σε σκοτεινό γκαράζ, πάρκινγκ ή δρόμο, ο προορισμός και το περιβάλλον σου έχουν μεγαλύτερη σημασία από το μήνυμα που θέλεις να στείλεις.
Οι δράστες συνήθως προτιμούν ευκαιρίες. Ένα άτομο που φαίνεται αφηρημένο, απορροφημένο, απομονωμένο και απροετοίμαστο είναι ευκολότερη επιλογή από κάποιον που περπατά με σκοπό, κοιτάζει γύρω του και δείχνει ότι έχει αντιληφθεί τον χώρο.
Η είσοδος στο σπίτι ή στο αυτοκίνητο είναι κρίσιμη στιγμή. Μη στέκεσαι έξω από την πόρτα ψάχνοντας κλειδιά στην τσάντα. Έχε τα κλειδιά έτοιμα πριν φτάσεις. Αν χρειάζεται να ψάξεις, κάν’ το μέσα στο κλειδωμένο αυτοκίνητο ή μέσα στο ασφαλές σπίτι, όχι εκτεθειμένη στην είσοδο.
Το ένστικτο έχει αξία. Αν νιώσεις άβολα, αν κάποιος σου φαίνεται περίεργος, αν έχεις την αίσθηση ότι σε ακολουθούν ή ότι κάτι δεν είναι σωστό, μη μείνεις εκεί για να αποδείξεις ότι δεν φοβάσαι. Άλλαξε πορεία. Πήγαινε προς κόσμο. Μπες σε κατάστημα. Πλησίασε φως. Ζήτησε βοήθεια.
Δεν χρειάζεται να γίνεις παρανοϊκή. Δεν χρειάζεται να κόψεις τα μαλλιά σου ή να αλλάξεις το ντύσιμό σου για να αποφύγεις βιασμό. Αυτές οι συμβουλές συχνά οδηγούν σε ενοχοποίηση της γυναίκας και όχι σε πραγματική πρόληψη. Η στοχοποίηση δεν εξαρτάται απλώς από τα μαλλιά ή το ρούχο. Ο δράστης φέρει την ευθύνη.
Η φωνή είναι σημαντικό εργαλείο. Αν δεχθείς απειλή, αν κάποιος σε ακολουθεί ή αν προσπαθεί να σε απομονώσει, φώναξε δυνατά και καθαρά. Μπορείς να φωνάξεις «Βοήθεια», «Αστυνομία», «Φωτιά» ή, ακόμη καλύτερα, να δείξεις συγκεκριμένο άτομο και να πεις: «Εσείς με το λευκό πουκάμισο, χρειάζομαι βοήθεια τώρα. Αυτός ο άνθρωπος με ακολουθεί/μου επιτίθεται.»
Η σοβαρή εκπαίδευση αυτοπροστασίας δεν είναι σεμινάριο λίγων ωρών που υπόσχεται εύκολες λύσεις. Πρέπει να περιλαμβάνει πρόληψη, αναγνώριση κινδύνου, φωνή, απόσταση, ρόλους, προσομοιώσεις, σενάρια και πρακτική υπό πίεση. Η φυσική συμπλοκή είναι το τελευταίο στάδιο, όχι ο κύριος σκοπός.
Το βασικό μήνυμα είναι απλό:
ζήσε τη ζωή σου, αλλά μην παραδίδεις την προσοχή σου.
Η ασφάλεια δεν είναι φόβος.
Είναι επίγνωση, οργάνωση και δράση όταν χρειάζεται.
Εισαγωγή: Πώς να είσαι ασφαλής όταν είσαι μόνη
Η μοναξιά έχει κινδύνους, αλλά δεν πρέπει να γίνεται φυλακή.
Δεν λέμε ότι πρέπει να σταματήσεις να απολαμβάνεις τη ζωή σου. Δεν λέμε ότι πρέπει να σταματήσεις τις αγαπημένες σου δραστηριότητες. Δεν λέμε ότι πρέπει να φοβάσαι συνεχώς μήπως δεχθείς επίθεση.
Λέμε κάτι πιο πρακτικό:
όταν είσαι μόνη, η επίγνωση έχει μεγαλύτερη αξία.
Η ασφάλεια δεν αρχίζει όταν κάποιος σε αγγίξει. Αρχίζει πολύ νωρίτερα: στον τρόπο που περπατάς, στο πού κοιτάζεις, στο πώς χρησιμοποιείς το κινητό, στο πώς μπαίνεις στο σπίτι, στο πώς προσεγγίζεις το αυτοκίνητο και στο αν εμπιστεύεσαι ή αγνοείς το ένστικτό σου.
Υπακούστε στην κοινή λογική
Η κοινή λογική δεν είναι φόβος.
Είναι το αντίθετο του φόβου.
Είναι ο τρόπος με τον οποίο μειώνεις άσκοπα ρίσκα χωρίς να σταματάς να ζεις.
Αν σου αρέσει να κάνεις τζόκιν με το κινητό σου, κάν’ το. Αλλά μην αφήνεις το κινητό να απορροφήσει όλη σου την προσοχή. Προτίμησε πολυσύχναστα μέρη. Κοίτα διακριτικά γύρω σου. Μην κινείσαι σαν να βρίσκεσαι μόνη σε ασφαλή αίθουσα γυμναστικής.
Αν περπατάς σε σκοτεινό πάρκινγκ ή υπόγειο γκαράζ, μη χαζεύεις στο κινητό. Εκείνη τη στιγμή ο προορισμός, τα αυτοκίνητα, οι γωνίες, οι σκιές, οι έξοδοι και οι άνθρωποι γύρω σου είναι πιο σημαντικά από οποιοδήποτε μήνυμα.
Το κινητό είναι εργαλείο.
Μη το αφήνεις να γίνει περισπασμός.
Η τεχνολογία μπορεί να βοηθήσει ή να βλάψει
Το κινητό μπορεί να βοηθήσει στην ασφάλεια.
Μπορείς να καλέσεις βοήθεια.
Μπορείς να στείλεις τοποθεσία.
Μπορείς να μιλήσεις με κάποιον ενώ επιστρέφεις.
Μπορείς να έχεις έτοιμο αριθμό ανάγκης.
Αλλά μπορεί και να σε κάνει αφηρημένη.
Αν περπατάς κοιτώντας συνεχώς την οθόνη, μειώνεις την επίγνωσή σου. Αν φοράς ακουστικά σε υψηλή ένταση, μειώνεις την ακοή σου. Αν στέλνεις μηνύματα σε σκοτεινό δρόμο, δεν βλέπεις ποιος κινείται γύρω σου.
Δεν χρειάζεται να πετάξεις το κινητό.
Χρειάζεται να το χρησιμοποιείς με ασφάλεια.
Σε άβολους χώρους, το κινητό μένει διαθέσιμο, αλλά όχι κυρίαρχο.
Μην φαίνεσαι εύκολος στόχος
Οι επιτιθέμενοι συχνά προτιμούν ευκαιρίες.
Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε δράστης σκέφτεται με τον ίδιο τρόπο. Ούτε σημαίνει ότι το θύμα φταίει αν στοχοποιηθεί. Η ευθύνη ανήκει πάντα στον δράστη.
Όμως πρακτικά, πολλοί επιτήδειοι αναζητούν ανθρώπους που φαίνονται αφηρημένοι, απομονωμένοι, απροετοίμαστοι ή εύκολοι να αιφνιδιαστούν.
Ένα άτομο που περπατά με σκοπό, κοιτάζει γύρω του, κρατά σωστή στάση, γνωρίζει πού πηγαίνει και δεν φαίνεται πλήρως απορροφημένο είναι λιγότερο βολικός στόχος.
Δεν χρειάζεται να δείχνεις επιθετική.
Χρειάζεται να δείχνεις παρούσα.
Η παρουσία αποθαρρύνει.
Μπες στο σπίτι σου με σιγουριά
Η είσοδος στο σπίτι είναι κρίσιμη στιγμή.
Μη στέκεσαι έξω από την είσοδο ψάχνοντας την τσάντα ή το πορτοφόλι σου για να βρεις τα κλειδιά.
Ετοίμασε τα κλειδιά πριν φτάσεις.
Αν έρχεσαι με αυτοκίνητο και χρειάζεται να ψάξεις τα κλειδιά του σπιτιού, κάν’ το μέσα στο αυτοκίνητο, με πόρτες κλειδωμένες και παράθυρα ανεβασμένα.
Αν φεύγεις από το σπίτι και χρειάζεται να βρεις τα κλειδιά του αυτοκινήτου, κάν’ το μέσα στο σπίτι, πριν βγεις εκτεθειμένη.
Όταν φτάσεις στην πόρτα, θέλεις να είσαι έτοιμη να μπεις γρήγορα και σταθερά.
Όχι να ψάχνεις.
Όχι να έχεις το κεφάλι σκυμμένο.
Όχι να είσαι ακίνητη στην είσοδο.
Μπες στο αυτοκίνητο με προσοχή
Το ίδιο ισχύει και για το αυτοκίνητο.
Πριν πλησιάσεις, παρατήρησε γύρω σου. Κοίτα αν υπάρχει κάποιος κοντά στο αυτοκίνητο, πίσω από αυτό, δίπλα σε κολώνες, ανάμεσα σε οχήματα ή σε σημείο που δεν φαίνεται εύκολα.
Έχε τα κλειδιά έτοιμα.
Μπες χωρίς καθυστέρηση.
Κλείδωσε.
Μην κάθεσαι μέσα με ανοιχτή πόρτα ή παράθυρο ψάχνοντας πράγματα.
Αν κάτι δεν σου φαίνεται σωστό, μην πλησιάσεις απλώς επειδή «ντρέπεσαι» να αλλάξεις πορεία. Πήγαινε προς κόσμο, φως ή ασφαλές σημείο.
Η είσοδος και η έξοδος από αυτοκίνητο είναι στιγμές όπου η προσοχή πρέπει να είναι υψηλή.
Μάθε να εμπιστεύεσαι το ένστικτό σου
Το ένστικτο δεν είναι μαγεία.
Είναι συχνά γρήγορη επεξεργασία μικρών στοιχείων που δεν έχεις ακόμη εξηγήσει λογικά.
Κάτι στη στάση του άλλου.
Κάτι στην κατεύθυνσή του.
Κάτι στην ταχύτητά του.
Κάτι στην απόσταση.
Κάτι στην επιμονή του.
Κάτι στο περιβάλλον.
Αν νιώθεις άβολα ή δεν είσαι βέβαιη για κάτι, είναι προς το συμφέρον σου να απομακρυνθείς και να ζητήσεις βοήθεια.
Δεν χρειάζεται να περιμένεις να αποδείξεις ότι ο κίνδυνος είναι πραγματικός.
Δεν χρειάζεται να μείνεις εκεί από ευγένεια.
Δεν χρειάζεται να φοβάσαι ότι θα φανείς αγενής.
Η ασφάλεια προηγείται της κοινωνικής αμηχανίας.
Αν κάποιος σε κάνει να νιώθεις ανασφαλής
Αν είσαι μόνη και ξαφνικά συναντήσεις κάποιον που σε κάνει να νιώθεις ανασφαλής, άλλαξε κατεύθυνση το συντομότερο δυνατό.
Μείνε ήρεμη.
Κινήσου γρήγορα.
Πήγαινε προς το σημείο όπου είναι πιθανότερο να υπάρχουν άλλοι άνθρωποι.
Αυτό μπορεί να είναι:
κατάστημα,
περίπτερο,
καφέ,
φωτισμένη είσοδος,
φυλάκιο,
στάση με κόσμο,
κεντρικός δρόμος,
ομάδα ανθρώπων.
Η κίνηση προς άλλους ανθρώπους μειώνει την απομόνωση.
Και η απομόνωση είναι συχνά αυτό που θέλει ο δράστης.
Αν νιώθεις ότι κάποιος σε ακολουθεί
Αν περπατάς σε σκοτεινό δρόμο και έχεις την αίσθηση ότι κάποιος σε ακολουθεί, άλλαξε πορεία.
Μπορείς να περάσεις απέναντι διαγώνια και να δεις αν επιμένει να σε ακολουθεί.
Αν συνεχίζει, μην προσποιείσαι ότι δεν συμβαίνει τίποτα.
Κινήσου προς πιο φωτισμένο ή πολυσύχναστο σημείο. Μπες σε κατάστημα αν υπάρχει. Πήγαινε κοντά σε ανθρώπους. Κάλεσε βοήθεια ή μίλα δυνατά στο τηλέφωνο δίνοντας την τοποθεσία σου.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, μπορεί να χρειαστεί να κινηθείς πιο κοντά σε σημείο όπου περνούν αυτοκίνητα ή υπάρχουν οδηγοί, χωρίς όμως να βάλεις τον εαυτό σου σε κίνδυνο από την κυκλοφορία.
Ο σκοπός είναι να μη μείνεις απομονωμένη και σιωπηλή.
Δεν χρειάζεται να γίνεις παρανοϊκή
Η επίγνωση δεν είναι παράνοια.
Παράνοια είναι να ζεις σαν όλοι να είναι εχθροί.
Επίγνωση είναι να βλέπεις, να αξιολογείς και να κινείσαι έξυπνα.
Δεν χρειάζεται να υποψιάζεσαι τους πάντες. Δεν χρειάζεται να ζεις σε μόνιμο φόβο. Δεν χρειάζεται να σταματήσεις τη ζωή σου.
Χρειάζεται απλώς να κρατάς ένα μέρος της προσοχής σου στο περιβάλλον, ειδικά όταν είσαι μόνη, σε σκοτεινό χώρο, σε απομονωμένο σημείο ή σε στιγμή εισόδου και εξόδου.
Αυτό είναι λογικό.
Όχι υπερβολικό.
Μην κόψεις τα μαλλιά σου από φόβο
Μερικοί λένε ότι οι βιαστές προτιμούν γυναίκες με μακριά μαλλιά επειδή είναι πιο εύκολο να τα αρπάξουν.
Μπορεί πρακτικά τα μακριά μαλλιά να προσφέρουν κάτι που μπορεί να πιαστεί. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι η γυναίκα πρέπει να κόψει τα μαλλιά της για να μην στοχοποιηθεί.
Η στοχοποίηση δεν εξηγείται τόσο απλά.
Δεν πρέπει να επιτρέψεις στον φόβο να σου επιβάλει πώς θα φαίνεσαι. Και δεν πρέπει ποτέ να κατηγορήσεις τον εαυτό σου ότι το μήκος των μαλλιών σου «προκάλεσε» επίθεση.
Η ευθύνη ανήκει στον δράστη.
Όχι στα μαλλιά σου.
Μην αλλάζεις το στυλ σου από φόβο
Το ίδιο ισχύει και για τα ρούχα.
Μερικοί «ειδικοί» λένε ότι το προκλητικό ντύσιμο προκαλεί βιασμό ή ότι κάποια ρούχα είναι πιο «επικίνδυνα» επειδή αφαιρούνται ή σκίζονται πιο εύκολα.
Αυτός ο τρόπος σκέψης οδηγεί εύκολα σε ενοχοποίηση της γυναίκας.
Η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη. Η σεξουαλική βία δεν προκαλείται από το ρούχο. Ο κοινός παρανομαστής είναι η πρόθεση του δράστη να επιβληθεί, να ελέγξει, να εκμεταλλευτεί ή να βλάψει.
Δεν χρειάζεται να ντύνεσαι σαν να ζεις σε πολιορκία.
Δεν χρειάζεται να φοράς ογκώδη ρούχα, στρατιωτικά άρβυλα ή ρούχα που δεν σου αρέσουν επειδή φοβάσαι.
Η επιλογή του ντυσίματος είναι δική σου.
Η ευθύνη για επίθεση ανήκει στον δράστη.
Η φωνή είναι εργαλείο
Αν βρεθείς σε κατάσταση όπου κάποιος σε απειλεί, σε ακολουθεί, προσπαθεί να σε απομονώσει ή επιχειρεί να σε αρπάξει, η φωνή μπορεί να είναι πολύ σημαντική.
Η φωνή μπορεί:
να τραβήξει προσοχή,
να αιφνιδιάσει τον δράστη,
να δείξει ότι δεν είσαι παθητική,
να καλέσει βοήθεια,
να δημιουργήσει μάρτυρες,
να διαταράξει το σχέδιό του.
Δεν υπάρχει απόλυτη εγγύηση ότι θα σταματήσει τον επιτιθέμενο. Κανένα εργαλείο δεν έχει εγγύηση. Αλλά η σιωπή συχνά εξυπηρετεί τον δράστη.
Η φωνή πρέπει να είναι δυνατή, καθαρή και συγκεκριμένη.
Τι να φωνάξεις
Σε πραγματική απειλή, μπορείς να φωνάξεις:
«Βοήθεια!»
«Αστυνομία!»
«Φωτιά!»
«Σταματήστε!»
«Μη με πλησιάζετε!»
«Αυτός με ακολουθεί!»
«Αυτός μου επιτίθεται!»
«Καλέστε την αστυνομία!»
Μερικοί προτείνουν να φωνάζεις «Φωτιά» επειδή μπορεί να τραβήξει πιο γρήγορα την προσοχή των γύρω. Άλλοι θεωρούν ότι υπό πίεση είναι πιο φυσικό να φωνάξεις «Βοήθεια”. Το σημαντικότερο είναι να βγει φωνή και να γίνει σαφές ότι κάτι συμβαίνει.
Μη βασίζεσαι σε μία μαγική λέξη.
Εκπαιδεύσου να φωνάζεις δυνατά και καθαρά.
Ζήτησε βοήθεια από συγκεκριμένο άτομο
Όταν ζητάμε βοήθεια γενικά, υπάρχει κίνδυνος οι παρευρισκόμενοι να παγώσουν ή να περιμένουν να αντιδράσει κάποιος άλλος.
Μπορεί να είναι πιο αποτελεσματικό να δείξεις ένα συγκεκριμένο άτομο και να πεις:
«Εσείς με το λευκό πουκάμισο, χρειάζομαι βοήθεια τώρα. Αυτός ο άνθρωπος με ακολουθεί.»
ή:
«Εσείς εκεί, καλέστε την αστυνομία τώρα. Αυτός ο άνθρωπος μου επιτίθεται.»
Η φράση πρέπει να είναι απλή, δυνατή και συγκεκριμένη.
Ποτέ μην το κάνεις για πλάκα. Μια τέτοια κατηγορία μπορεί να προκαλέσει σοβαρές συνέπειες.
Η φωνή είναι εργαλείο ασφάλειας.
Όχι παιχνίδι.
Η φυσική αντίσταση είναι έσχατη επιλογή
Αν η απειλή γίνει άμεση και δεν υπάρχει ασφαλής διαφυγή, μπορεί να χρειαστεί φυσική προστατευτική δράση.
Αυτό όμως δεν πρέπει να παρουσιαστεί ως λίστα «εύκολων κόλπων».
Η πραγματική αυτοπροστασία δεν είναι μερικά μυστικά σημεία ή δύο τεχνικές από σεμινάριο. Μια πραγματική επίθεση είναι χαοτική, βίαιη, σωματικά και ψυχολογικά δύσκολη.
Αν χρειαστεί να προστατευτείς, ο σκοπός είναι να δημιουργήσεις διαφυγή.
Όχι να τιμωρήσεις.
Όχι να μείνεις στη σύγκρουση.
Όχι να αποδείξεις κάτι.
Η λεπτομερής διδασκαλία φυσικών αντιδράσεων πρέπει να γίνεται σε σοβαρό εκπαιδευτικό περιβάλλον, με προστατευτικά, ρόλους, σενάρια και υπεύθυνους εκπαιδευτές.
Μην πιστεύεις στα εύκολα κόλπα
Μην έχεις την εντύπωση ότι η μάχη για την υγεία και την επιβίωσή σου θα είναι υπόθεση λίγων εύκολων κόλπων.
Δεν είναι.
Χρειάζεται επιμονή, πρακτική, ψυχολογική προετοιμασία, φωνή, απόσταση, σενάρια, μη συνεργάσιμους ρόλους, έλεγχο φόβου και δυνατότητα να λειτουργείς υπό πίεση.
Ένα απλό σεμινάριο λίγων ωρών μπορεί να είναι χρήσιμο ως εισαγωγή, αλλά μπορεί επίσης να δημιουργήσει επικίνδυνη ψευδαίσθηση ικανότητας αν παρουσιαστεί ως ολοκληρωμένη λύση.
Η σοβαρή αυτοπροστασία απαιτεί συνέχεια.
Παρατήρηση και αναγνώριση
Σε μια απειλητική κατάσταση, η παρατήρηση έχει μεγάλη αξία.
Προσπάθησε, αν μπορείς, να παρατηρήσεις στοιχεία που μπορούν να βοηθήσουν αργότερα:
ύψος,
σωματότυπο,
ρούχα,
παπούτσια,
φωνή,
τρόπο κίνησης,
χαρακτηριστικά προσώπου,
τατουάζ,
όχημα,
πινακίδα,
κατεύθυνση διαφυγής,
τόπο και ώρα.
Δεν χρειάζεται να το κάνεις εις βάρος της ασφάλειάς σου. Η πρώτη προτεραιότητα είναι να φύγεις και να επιβιώσεις.
Αν όμως μπορείς να συγκρατήσεις στοιχεία, αυτά μπορεί να βοηθήσουν στην αναγνώριση του δράστη.
Η παρατήρηση είναι εργαλείο.
Όχι υποχρέωση που πρέπει να βάλει σε κίνδυνο τη ζωή σου.
Αντικείμενα και νόμος
Πολλές γυναίκες σκέφτονται να φέρουν κάποιο αντικείμενο για αυτοπροστασία.
Εδώ χρειάζεται μεγάλη προσοχή.
Η νομοθεσία διαφέρει από χώρα σε χώρα και αλλάζει. Στην Ελλάδα, η οπλοφορία και η κατοχή ή μεταφορά αντικειμένων με σκοπό τη χρήση ως όπλα μπορεί να δημιουργήσει σοβαρά νομικά προβλήματα. Αντικείμενα όπως σπρέι πιπεριού, ηλεκτροσόκ, κλομπ και μαχαίρια μπορεί να απαγορεύονται ή να αντιμετωπίζονται πολύ σοβαρά από τον νόμο.
Μη βασίζεσαι σε φήμες.
Μη βασίζεσαι σε «το έχουν όλες».
Μη βασίζεσαι σε συμβουλές διαδικτύου.
Αν έχεις απορία, συμβουλεύσου νομικό ή αρμόδια αρχή.
Υπάρχει επίσης πρακτικός κίνδυνος: κάθε αντικείμενο που μπορεί να χρησιμοποιηθεί εναντίον ενός δράστη μπορεί να χρησιμοποιηθεί και εναντίον σου αν το χάσεις, αν σου το πάρει ή αν δεν ξέρεις να το χειριστείς.
Η αυτοπροστασία δεν είναι απλώς «κουβαλάω κάτι».
Είναι γνωρίζω τι μπορώ, τι δεν μπορώ, τι επιτρέπεται και τι κίνδυνο δημιουργώ.
Καθημερινά αντικείμενα και εκπαίδευση
Καθημερινά αντικείμενα, όπως τσάντα, ομπρέλα, κλειδιά, φακός ή άλλα νόμιμα αντικείμενα που έτσι κι αλλιώς μεταφέρεις για κανονική χρήση, μπορεί σε ορισμένες συνθήκες να βοηθήσουν ως εμπόδιο, απόσταση, κάλυψη ή εργαλείο διαφυγής.
Όμως και εδώ χρειάζεται εκπαίδευση.
Μην πιστεύεις ότι επειδή κρατάς ένα αντικείμενο, είσαι αυτομάτως ασφαλής.
Πρέπει να ξέρεις:
πώς να κρατάς απόσταση,
πώς να κινείσαι,
πώς να φεύγεις,
πώς να μη σου το πάρουν,
πότε να το αφήσεις,
πότε να μη βασιστείς σε αυτό.
Η καλύτερη χρήση ενός αντικειμένου στην αυτοπροστασία συχνά δεν είναι «να πολεμήσεις», αλλά να κερδίσεις χρόνο και χώρο για να φύγεις.
Κάνε αντιληπτό ότι τον είδες
Κάποιες γυναίκες ανησυχούν ότι αν δουν το πρόσωπο ενός πιθανού δράστη, μπορεί να κινδυνεύσουν περισσότερο επειδή εκείνος θα φοβηθεί ότι θα αναγνωριστεί.
Αυτό δεν μπορεί να αποκλειστεί σε κάθε περίπτωση. Όμως πρακτικά, πολλοί επιτήδειοι αποθαρρύνονται όταν αντιλαμβάνονται ότι τους είδες καθαρά και ότι μπορείς να τους περιγράψεις.
Η οπτική επαφή δεν πρέπει να είναι προκλητική.
Δεν χρειάζεται να τον κοιτάς επιθετικά.
Χρειάζεται να δείξεις ότι τον αντιλήφθηκες.
Ένα σύντομο, καθαρό βλέμμα, στάση σώματος με επίγνωση και κίνηση προς ασφαλέστερο σημείο μπορεί να αλλάξει τη δυναμική.
Ο δράστης προτιμά συχνά το θύμα που δεν τον είδε.
Μην του δίνεις αυτή την άνεση.
Γραφτείτε σε σοβαρό πρόγραμμα αυτοπροστασίας
Αν θέλεις να μάθεις πραγματική αυτοπροστασία, ένα μοναδικό σεμινάριο Σαββατοκύριακου δεν αρκεί.
Μπορεί να είναι χρήσιμο ως ενημέρωση ή εισαγωγή, αλλά δεν μπορεί να δημιουργήσει πραγματική ικανότητα υπό πίεση.
Ένα σοβαρό πρόγραμμα πρέπει να περιλαμβάνει:
- πρόληψη,
- επίγνωση,
- αναγνώριση κινδύνου,
- αποφυγή,
- απόδραση,
- φωνή,
- προσωπικό κύκλο,
- διαχείριση φόβου,
- ρόλους,
- προσομοιώσεις,
- σενάρια,
- πρακτική υπό πίεση,
- νόμιμο πλαίσιο,
- μετά-περιστατικό διαχείριση.
Αν ένα πρόγραμμα διδάσκει μόνο τεχνικές συμπλοκής και παραλείπει την πρόληψη, δεν διδάσκει ολοκληρωμένη αυτοπροστασία.
Προωθεί την εμπλοκή αντί για την αποφυγή.
Και αυτό είναι λάθος.
Women’s Combatives και οργανωμένη εκπαίδευση
Ένα πρόγραμμα όπως το Women’s Combatives του Combatives Group έχει αξία όταν δεν περιορίζεται σε «τεχνικές κατά βιαστή», αλλά δουλεύει όλο το φάσμα:
πρόληψη,
προ-σύγκρουση,
επίγνωση,
φωνή,
απόσταση,
ψυχολογία,
νόμιμη προστατευτική δράση,
σενάρια,
ρόλους,
προσομοιώσεις,
ελεγχόμενη πίεση.
Η φυσική συμπλοκή είναι το τελευταίο στάδιο, όχι ο στόχος.
Ένα σοβαρό πρόγραμμα πρέπει να σε κάνει να νιώθεις και να είσαι πιο ασφαλής επειδή καταλαβαίνεις καλύτερα τον κίνδυνο, όχι επειδή σου πούλησε φαντασίωση αήττητης δύναμης.
Σύνοψη
Το να είσαι ασφαλής όταν είσαι μόνη δεν σημαίνει να σταματήσεις να ζεις.
Σημαίνει να κινείσαι με επίγνωση.
Να χρησιμοποιείς το κινητό έξυπνα.
Να μπαίνεις στο σπίτι και στο αυτοκίνητο με σιγουριά.
Να έχεις τα κλειδιά έτοιμα.
Να εμπιστεύεσαι το ένστικτό σου.
Να αλλάζεις πορεία όταν κάτι δεν σου φαίνεται σωστό.
Να πηγαίνεις προς κόσμο, φως και βοήθεια.
Να χρησιμοποιείς τη φωνή σου.
Να μη δέχεσαι ενοχές για μαλλιά, ρούχα ή στυλ.
Να εκπαιδεύεσαι σοβαρά, όχι επιφανειακά.
Η ασφάλεια δεν είναι φόβος.
Είναι επίγνωση, συνήθεια, σχέδιο και δράση όταν χρειάζεται.
Συχνές ερωτήσεις
Πρέπει να σταματήσω να κάνω τζόκιν μόνη;
Όχι απαραίτητα. Προτίμησε πολυσύχναστα μέρη, κράτα επίγνωση του περιβάλλοντος και μην απορροφάσαι πλήρως από κινητό ή ακουστικά.
Είναι κακό να χρησιμοποιώ κινητό όταν είμαι μόνη;
Όχι. Το κινητό είναι χρήσιμο εργαλείο. Το πρόβλημα είναι όταν σε αποσπά τόσο ώστε να μη βλέπεις και να μη ακούς τι συμβαίνει γύρω σου.
Τι να κάνω πριν μπω στο σπίτι;
Έχε τα κλειδιά έτοιμα, παρατήρησε τον χώρο γύρω από την είσοδο, μη σταθείς εκτεθειμένη ψάχνοντας στην τσάντα και μπες με σιγουριά.
Τι να κάνω αν νιώσω ότι κάποιος με ακολουθεί;
Άλλαξε πορεία, πήγαινε προς φως και κόσμο, μπες σε κατάστημα αν μπορείς, τηλεφώνησε σε κάποιον ή ζήτησε βοήθεια καθαρά και δυνατά.
Πρέπει να κόψω τα μαλλιά μου για λόγους ασφάλειας;
Όχι. Δεν πρέπει να αλλάζεις την εμφάνισή σου από φόβο ούτε να θεωρείς ότι τα μαλλιά σου ευθύνονται για πιθανή επίθεση.
Το ντύσιμο προκαλεί βιασμό;
Όχι. Η ευθύνη για βιασμό ή επίθεση ανήκει στον δράστη. Το ντύσιμο δεν μεταφέρει ευθύνη στο θύμα.
Τι πρέπει να φωνάξω αν κινδυνεύω;
Μπορείς να φωνάξεις «Βοήθεια», «Αστυνομία», «Φωτιά», «Μη με πλησιάζετε», «Αυτός με ακολουθεί» ή «Καλέστε την αστυνομία». Το σημαντικό είναι να ακουστείς και να γίνει σαφές ότι κάτι συμβαίνει.
Πώς ζητώ βοήθεια από περαστικούς;
Δείξε συγκεκριμένο άτομο και δώσε σαφή οδηγία: «Εσείς με το λευκό πουκάμισο, καλέστε την αστυνομία. Αυτός ο άνθρωπος με ακολουθεί.»
Αρκεί ένα σεμινάριο αυτοάμυνας Σαββατοκύριακου;
Όχι για πραγματική ικανότητα. Μπορεί να είναι εισαγωγικό, αλλά σοβαρή αυτοπροστασία χρειάζεται συνέχεια, σενάρια, πρόληψη, φωνή, απόσταση και πρακτική υπό πίεση.
Πρέπει να κουβαλώ κάποιο όπλο;
Χρειάζεται μεγάλη προσοχή. Η νομοθεσία μπορεί να απαγορεύει πολλά αντικείμενα και οτιδήποτε κουβαλάς μπορεί να χρησιμοποιηθεί εναντίον σου αν δεν ξέρεις να το χειριστείς. Μη βασίζεσαι σε όπλα. Βασίσου πρώτα σε πρόληψη, επίγνωση, διαφυγή και σοβαρή εκπαίδευση.
Σχετικά άρθρα
Υπάρχοντα άρθρα στο combatives.gr
- Ασφάλεια στο σπίτι για τη γυναίκα
Σχετικό με κλειδαριές, είσοδο, επισκευαστές, κοινόχρηστους χώρους και οικιακή ασφάλεια. - Γυναίκα και ασφάλεια στον περίπατο
Σχετικό με την ασφάλεια όταν περπατάτε μόνη. - Γυναίκα και ασφάλεια στην οδήγηση
Σχετικό με την προσέγγιση, χρήση και έξοδο από το αυτοκίνητο. - Απέφυγε τον βιασμό: οδηγίες ασφαλείας
Σχετικό με ευρύτερη πρόληψη σεξουαλικής βίας. - Μύθοι για τον βιασμό
Σχετικό με την αποδόμηση victim-blaming αντιλήψεων. - Τύποι βιαστών
Σχετικό με συμπεριφορική κατανόηση διαφορετικών τύπων δραστών. - Επίγνωση του περιβάλλοντος
Σχετικό με την παρατήρηση του χώρου και την αναγνώριση κινδύνου. - Δυναμική παρουσία
Σχετικό με την εικόνα παρουσίας και την αποθάρρυνση. - Εκφώνηση
Σχετικό με τη χρήση φωνής για όρια, συναγερμό και προσέλκυση προσοχής. - Προσωπικός κύκλος
Σχετικό με απόσταση, όρια και μη απειλητικό φράγμα.
Σημείωση ασφαλείας
Το άρθρο έχει ενημερωτικό και εκπαιδευτικό χαρακτήρα. Δεν εγγυάται αποτροπή εγκλήματος και δεν αντικαθιστά πρακτική εκπαίδευση, νομική συμβουλή ή επικοινωνία με αρμόδιες αρχές.
Σε άμεσο κίνδυνο, απομακρυνθείτε προς ασφαλές σημείο και καλέστε την αστυνομία ή τις υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης.
Νομική σημείωση
Το άρθρο δεν αποτελεί νομική συμβουλή. Η αυτοπροστασία πρέπει πάντα να συνδέεται με νόμιμη, αναγκαία και ανάλογη συμπεριφορά.
Η μεταφορά ή χρήση αντικειμένων ως όπλων μπορεί να έχει σοβαρές νομικές συνέπειες. Για ζητήματα νομοθεσίας, απευθυνθείτε σε αρμόδιες αρχές ή νομικό.
Σημείωση κατά της ενοχοποίησης θυμάτων
Η ευθύνη για σεξουαλική επίθεση, βιασμό, παρενόχληση ή οποιαδήποτε εγκληματική πράξη ανήκει πάντα στον δράστη.
Οι οδηγίες πρόληψης δεν σημαίνουν ότι μια γυναίκα φταίει αν δεν μπόρεσε να αποτρέψει ένα έγκλημα. Στόχος τους είναι η ενίσχυση της ασφάλειας, όχι η ενοχοποίηση του θύματος.
Σημείωση εμπειρίας
Το περιεχόμενο βασίζεται στη μεθοδολογία του Combatives Group, όπου η αυτοπροστασία αρχίζει πριν από τη φυσική σύγκρουση. Επίγνωση, φωνή, ένστικτο, προσωπικός κύκλος, αποφυγή, απόδραση, ρόλοι, προσομοιώσεις και σενάρια αποτελούν βασικά στοιχεία πρακτικής εκπαίδευσης.
Η ασφάλεια δεν είναι φόβος.
Είναι επίγνωση και προετοιμασία.
Επικοινωνία
Αν θέλετε να μάθετε πώς η επίγνωση, η φωνή, το ένστικτο, η πρόληψη, η διαφυγή και η σοβαρή αυτοπροστασία εντάσσονται σε πρακτική εκπαίδευση για γυναίκες, η θεωρία από μόνη της δεν αρκεί.
Η ουσιαστική εκπαίδευση χρειάζεται ρόλους, προσομοιώσεις, σενάρια, προοδευτική πίεση και καθαρή κατανόηση του κινδύνου.
Επικοινωνήστε με το Combatives Group για μαθήματα, σεμινάρια και προγράμματα προσωπικής ασφάλειας, αυτοπροστασίας και ρεαλιστικής αυτοάμυνας.