Στην πραγματική αυτοπροστασία, η περιττή πολυπλοκότητα δεν είναι απλώς άχρηστη.
Μπορεί να γίνει καταστροφική.
Σε συνθήκες πίεσης, όπου ο άνθρωπος αγωνίζεται για την ασφάλεια, τη σωματική ακεραιότητα ή την επιβίωσή του, οι πολύπλοκες και εντυπωσιακές τεχνικές συχνά καταρρέουν. Όχι επειδή είναι πάντα «λάθος» ως τεχνικές. Αλλά επειδή η πραγματική βία δεν προσφέρει τις συνθήκες που χρειάζονται για να εφαρμοστούν.
Ένα μικρό λάθος αρκεί.
Ένα εμπόδιο αρκεί.
Ένα κακό πάτημα αρκεί.
Μία απρόσμενη αντίδραση αρκεί.
Ένα δεύτερο άτομο αρκεί.
Ένα αντικείμενο στον χώρο αρκεί.
Ένα ρούχο που περιορίζει την κίνηση αρκεί.
Μία στιγμή φόβου αρκεί.
Και ξαφνικά, το τέλειο σχέδιο δεν υπάρχει πια.
Ο Helmuth von Moltke φέρεται να διατύπωσε την ιδέα ότι κανένα σχέδιο μάχης δεν επιβιώνει στην πρώτη επαφή με τον εχθρό. Η διατύπωση αυτή χρησιμοποιείται συχνά παραφρασμένη, αλλά το νόημα είναι απολύτως χρήσιμο για την αυτοπροστασία: η πραγματικότητα αλλάζει τα πάντα.
Η πραγματική συμπλοκή σπάνια μοιάζει με τεχνική επίδειξη. Πολύ συχνά μοιάζει περισσότερο με άγρια, ακατάστατη, πιεστική ανταλλαγή κινήσεων, όπου ο άνθρωπος προσπαθεί να μη πέσει, να μη εγκλωβιστεί, να μη τραυματιστεί και να δημιουργήσει αρκετό χώρο ώστε να απομακρυνθεί.
Σε τέτοια κατάσταση, η τεχνική ομορφιά δεν έχει σημασία.
Σημασία έχει αν μπορείς να λειτουργήσεις.
Γι’ αυτό το Combatives Group επιμένει στο απλό, άμεσο και αποτελεσματικό. Όχι επειδή η απλότητα είναι πιο εντυπωσιακή. Δεν είναι. Αλλά επειδή έχει μεγαλύτερη πιθανότητα να εμφανιστεί όταν ο άνθρωπος βρίσκεται υπό πραγματική πίεση.
Η πολυπλοκότητα υπό πίεση είναι ρίσκο.
Η απλότητα υπό πίεση είναι πλεονέκτημα.
Για ποιον είναι αυτό το άρθρο
Αυτό το άρθρο απευθύνεται σε όσους πιστεύουν ότι η αυτοάμυνα είναι θέμα πολλών τεχνικών, πολλών παραλλαγών και περίπλοκων λύσεων για κάθε πιθανό σενάριο.
Απευθύνεται σε ανθρώπους που έχουν δει εντυπωσιακές επιδείξεις και πιστεύουν ότι η τεχνική ακρίβεια της αίθουσας θα μεταφερθεί αυτούσια στον δρόμο.
Απευθύνεται επίσης σε ασκούμενους πολεμικών τεχνών και μαχητικών αθλημάτων που έχουν πραγματική ικανότητα, αλλά χρειάζεται να καταλάβουν ότι ακόμη και η καλή τεχνική μπορεί να περιοριστεί όταν μπουν στο παιχνίδι αιφνιδιασμός, πολλοί δράστες, όπλα, κακό έδαφος, φόβος και νομικές συνέπειες.
Απευθύνεται τέλος στον μέσο πολίτη που δεν θέλει να γίνει μάστερ, αλλά θέλει να καταλάβει τι έχει μεγαλύτερη πιθανότητα να λειτουργήσει όταν η κατάσταση γίνει ξαφνική, άβολη, βίαιη και επικίνδυνη.
Το άρθρο δεν διδάσκει τεχνικές. Δεν είναι εγχειρίδιο φυσικής σύγκρουσης. Είναι άρθρο μεθοδολογίας και νοοτροπίας.
Ο σκοπός του είναι να ξεκαθαρίσει κάτι κρίσιμο:
η πολυπλοκότητα μπορεί να εντυπωσιάζει στην προπόνηση, αλλά να προδώσει στην πραγματική βία.
Ποια είναι η θέση αυτού του άρθρου μέσα στο combatives.gr
Αυτό το άρθρο ανήκει στο ίδιο θεματικό σύμπλεγμα με τα άρθρα Απλό, Άμεσο, Αποτελεσματικό και Συμπέρασμα για την πολυπλοκότητα.
Η διαφορά είναι ότι εδώ το μήνυμα είναι πιο αυστηρό.
Το άρθρο Απλό, Άμεσο, Αποτελεσματικό εξηγεί το δόγμα.
Το άρθρο Συμπέρασμα για την πολυπλοκότητα συνοψίζει γιατί η απλότητα είναι αναγκαία.
Το παρόν άρθρο λέει το πράγμα πιο ωμά:
σε πραγματική πίεση, η περιττή πολυπλοκότητα μπορεί να οδηγήσει σε αποτυχία. Και σε πραγματική βία, η αποτυχία μπορεί να έχει σοβαρό κόστος.
Άρα ο ρόλος του άρθρου είναι προειδοποιητικός. Δεν είναι απλώς ανάλυση. Είναι έλεγχος πραγματικότητας.
Τι θα μάθετε σε αυτό το άρθρο
- Γιατί οι πολύπλοκες τεχνικές εκπίπτουν υπό πραγματική πίεση.
- Γιατί ένα μικρό λάθος μπορεί να απορρυθμίσει ολόκληρο σχέδιο.
- Γιατί η πραγματική συμπλοκή είναι συχνά ακατάστατη και όχι τεχνικά καθαρή.
- Γιατί η ψυχοσωματική πίεση είναι από μόνη της πολύπλοκος παράγοντας.
- Γιατί το έδαφος, τα ρούχα, ο χώρος, ο περίγυρος και οι εμπλεκόμενοι αλλάζουν τα πάντα.
- Γιατί ακόμη και ένας ανειδίκευτος αλλά έμπειρος καβγατζής μπορεί να δημιουργήσει σοβαρή πίεση.
- Γιατί οι άνθρωποι με σκληρή εκπαίδευση έχουν πλεονέκτημα, αλλά όχι απεριόριστη αποτελεσματικότητα.
- Γιατί η αποτελεσματικότητα εξαρτάται από δεκάδες αστάθμητους παράγοντες.
- Γιατί η αναποτελεσματικότητα είναι εξαιρετικά επικίνδυνη.
- Γιατί η πολυπλοκότητα είναι συχνά η μητέρα της αναποτελεσματικότητας.
- Γιατί το Combatives Group αφαιρεί περιττές επιλογές και επιμένει σε απλές, άμεσες δεξιότητες.
Βασικά σημεία
- Η πραγματική βία δεν προσφέρει ιδανικές συνθήκες εφαρμογής τεχνικών.
- Η πολυπλοκότητα αυξάνει τα σημεία αποτυχίας.
- Ένα μικρό λάθος μπορεί να ακυρώσει ολόκληρη τεχνική αλληλουχία.
- Η ψυχοσωματική πίεση μειώνει την ικανότητα λεπτού ελέγχου.
- Οι πραγματικές συμπλοκές συχνά γίνονται ακατάστατες, άγριες και μη τεχνικές.
- Το περιβάλλον επηρεάζει την εφαρμογή: χώρος, ρούχα, έδαφος, φωτισμός, αντικείμενα, άνθρωποι.
- Ακόμη και ένας ανειδίκευτος αλλά αποφασισμένος άνθρωπος μπορεί να πιέσει σοβαρά.
- Οι μαχητικές δεξιότητες βοηθούν, αλλά δεν ακυρώνουν τον αιφνιδιασμό, τα όπλα, τους πολλούς δράστες ή τις κακές συνθήκες.
- Η αποτελεσματικότητα δεν είναι βεβαιότητα. Είναι πιθανότητα που επηρεάζεται από πολλές μεταβλητές.
- Η απλότητα μειώνει τις πιθανότητες αποτυχίας.
- Η αυτοπροστασία χρειάζεται δεξιότητες που εμφανίζονται υπό πίεση, όχι μόνο τεχνικές που φαίνονται καλές σε επίδειξη.
Συνοπτική εκδοχή του άρθρου
Η πολυπλοκότητα εγκυμονεί κινδύνους. Σε συνθήκες πίεσης, όπου ο άνθρωπος παλεύει για την ασφάλεια και τη σωματική του ακεραιότητα, οι εντυπωσιακές και περίπλοκες τεχνικές συχνά δεν επιβιώνουν στην επαφή με την πραγματικότητα.
Ο λόγος είναι απλός: όσο πιο πολύπλοκο είναι κάτι, τόσο περισσότερα πράγματα πρέπει να πάνε σωστά. Πρέπει να υπάρχει σωστή απόσταση, σωστή στιγμή, σωστή ισορροπία, σωστή αντίδραση του άλλου, σωστή θέση σώματος, σωστό πάτημα, σωστή ψυχολογία και αρκετός χρόνος. Στην πραγματική βία, σπάνια υπάρχουν όλα αυτά μαζί.
Ένα εμπόδιο στο έδαφος, ένα ρούχο που τραβά, ένας δεύτερος άνθρωπος, ένα γλίστρημα, ένα αντικείμενο στον χώρο, ένα σπρώξιμο, μια απρόσμενη αντίδραση ή μια στιγμή πανικού αρκούν για να καταστρέψουν ένα περίπλοκο σχέδιο.
Οι πραγματικές συμπλοκές συχνά ξεκινούν αιφνίδια και καταλήγουν σε άγρια, ακατάστατη κίνηση. Δεν μοιάζουν με καθαρή τεχνική επίδειξη. Μοιάζουν περισσότερο με χαοτική προσπάθεια του ανθρώπου να χτυπήσει, να κρατηθεί όρθιος, να μη εγκλωβιστεί και να δημιουργήσει αρκετή απόσταση για να φύγει.
Αυτή η κατάσταση είναι πολύ συνηθισμένη. Ακόμη και άνθρωποι με εντυπωσιακή τεχνική σε συνθήκες σχολής ή επίδειξης μπορεί να αδυνατούν να τη χρησιμοποιήσουν υπό πραγματική πίεση. Δεν φταίει πάντα η τεχνική τους. Φταίει ότι η τεχνική τους εκπαιδεύτηκε σε συνθήκες που δεν μοιάζουν αρκετά με τη βία.
Η ψυχοσωματική πίεση είναι από μόνη της πολύπλοκος παράγοντας. Ο φόβος, η αδρεναλίνη, η ταχυκαρδία, η κόπωση, η στενή αντίληψη, η απώλεια λεπτού ελέγχου και η αμηχανία επηρεάζουν την απόδοση. Αν πάνω σε αυτά προσθέσουμε χώρο, έδαφος, ρούχα, αντικείμενα, περίγυρο, πολλαπλούς εμπλεκόμενους και πιθανό όπλο, η πολυπλοκότητα γίνεται ακόμη πιο επικίνδυνη.
Η πίεση μπορεί να προέλθει ακόμη και από ανειδίκευτο άνθρωπο. Ένας άνθρωπος που δεν έχει καμία τεχνική εκπαίδευση, αλλά έχει εμπειρία καβγά, αποφασιστικότητα, επιθετικότητα ή απλώς σκληρή προδιάθεση, μπορεί να δημιουργήσει τεράστιο πρόβλημα σε κάποιον που έχει μάθει μόνο τεχνική τάξη, όχι πραγματικό χάος.
Βέβαια, άνθρωποι με πολυετή εκπαίδευση σε συστήματα σκληρής επαφής έχουν σαφές πλεονέκτημα. Η επαφή, η πίεση, η αντίσταση και η εμπειρία της κόπωσης μετράνε. Όμως και αυτοί έχουν όρια. Τα όρια αυτά εξαρτώνται από τον αριθμό αντιπάλων, την ικανότητά τους, το αν υπάρχει όπλο, τον βαθμό αιφνιδιασμού, το περιβάλλον και δεκάδες άλλους παράγοντες.
Άρα, η αποτελεσματικότητα δεν είναι ποτέ απόλυτη. Εξαρτάται από αστάθμητες και απρόβλεπτες μεταβλητές.
Αυτό όμως που είναι σχεδόν βέβαιο είναι το εξής:
η αναποτελεσματικότητα είναι εξαιρετικά επικίνδυνη, και η πολυπλοκότητα είναι συχνά η μητέρα της αναποτελεσματικότητας.
Γι’ αυτό το Combatives Group απομακρύνεται από την περιττή πολυπλοκότητα. Δεν ψάχνει τις πιο εντυπωσιακές τεχνικές. Ψάχνει όσα έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να εμφανιστούν υπό πίεση: απλές, άμεσες, επαναλήψιμες και λειτουργικές δεξιότητες που δημιουργούν χώρο, χρόνο και διαφυγή.
Σε πραγματική βία, το ερώτημα δεν είναι «πόσα ξέρεις;».
Το ερώτημα είναι:
τι μπορείς να κάνεις όταν όλα χαλάσουν;
Εισαγωγή: Η πολυπλοκότητα εγκυμονεί κινδύνους
Σε συνθήκες πίεσης, όπου ο αγώνας γίνεται για την ασφάλεια, τη σωματική ακεραιότητα ή ακόμη και την επιβίωση, οι πολύπλοκες και εντυπωσιακές τεχνικές συχνά εκπίπτουν.
Ο λόγος είναι απλός και σοβαρός:
η πολυπλοκότητα εγκυμονεί κινδύνους.
Όσο πιο σύνθετη είναι μια τεχνική, τόσο περισσότερα πράγματα πρέπει να πάνε σωστά. Πρέπει να υπάρχει σωστή απόσταση, σωστή χρονική στιγμή, σωστό πάτημα, σωστή ισορροπία, σωστή αντίδραση του άλλου ανθρώπου, σωστή ανάγνωση της κατάστασης και αρκετός χρόνος εκτέλεσης.
Η πραγματική βία σπάνια προσφέρει τέτοια πολυτέλεια.
Ένα μικρό λάθος, ένα εμπόδιο ή μία απρόσμενη αντίδραση αρκούν για να απορρυθμίσουν όλο το σχέδιο που έχουμε στο μυαλό μας.
Και όταν το σχέδιο καταρρεύσει υπό πραγματική πίεση, δεν έχουμε πάντα δεύτερη ευκαιρία.
Κανένα σχέδιο δεν επιβιώνει άθικτο
Η γνωστή παραφρασμένη φράση που αποδίδεται στον Helmuth von Moltke λέει ότι κανένα σχέδιο μάχης δεν επιβιώνει στην πρώτη επαφή με τον εχθρό.
Η αξία αυτής της σκέψης στην αυτοπροστασία είναι τεράστια.
Μπορεί να έχουμε φτιάξει στο μυαλό μας ένα τέλειο τεχνικό σχέδιο. Μπορεί να το έχουμε δουλέψει σε ήρεμη προπόνηση. Μπορεί να λειτουργεί καλά όταν ο παρτενέρ κινείται όπως περιμένουμε. Όμως η πραγματική βία αλλάζει τα δεδομένα.
Ο άλλος δεν κινείται όπως θέλουμε.
Δεν στέκεται εκεί που πρέπει.
Δεν απαντά όπως στο μάθημα.
Δεν μας δίνει τον χρόνο που χρειαζόμαστε.
Δεν ακολουθεί το σενάριό μας.
Και αν υπάρχει φόβος, αιφνιδιασμός, όπλο, δεύτερος άνθρωπος ή κακό περιβάλλον, η απόσταση ανάμεσα στο σχέδιο και στην πραγματικότητα μεγαλώνει ακόμη περισσότερο.
Η αυτοπροστασία πρέπει να εκπαιδεύει τον άνθρωπο για τη στιγμή που το σχέδιο χαλάει.
Όχι μόνο για τη στιγμή που όλα πηγαίνουν σωστά.
Πώς μοιάζουν συχνά οι πραγματικές συμπλοκές
Οι πραγματικές συμπλοκές συχνά ξεκινούν αιφνίδια και καταλήγουν σε ακατάστατη, άγρια, πιεστική κίνηση. Δεν μοιάζουν με χορογραφημένη επίδειξη. Δεν μοιάζουν πάντα με καθαρό αγώνα. Δεν μοιάζουν με όμορφη τεχνική εφαρμογή.
Πολλές φορές μοιάζουν με κακή, βίαιη και χαοτική προσπάθεια δύο ανθρώπων να χτυπήσουν, να σπρώξουν, να κρατηθούν όρθιοι, να μη πέσουν, να μη εγκλωβιστούν και να δημιουργήσουν κάποιο πλεονέκτημα.
Αυτό δεν είναι όμορφο.
Αλλά είναι πραγματικό.
Ο σκοπός της αυτοπροστασίας δεν είναι να μείνει κάποιος μέσα σε αυτή την κατάσταση και να «παίξει καλύτερα». Ο σκοπός είναι να δημιουργήσει αρκετό χώρο και χρόνο ώστε να απομακρυνθεί και να αναζητήσει ασφάλεια.
Όταν η πραγματική βία εκδηλωθεί, το ερώτημα δεν είναι αν η τεχνική μας ήταν κομψή.
Το ερώτημα είναι αν μπορέσαμε να φύγουμε.
Γιατί οι εντυπωσιακές τεχνικές συχνά καταρρέουν
Οι εντυπωσιακές τεχνικές λειτουργούν καλύτερα όταν η κατάσταση είναι καθαρή. Όταν η απόσταση είναι σωστή. Όταν ο άλλος δίνει την αναμενόμενη αντίδραση. Όταν το έδαφος είναι καλό. Όταν δεν υπάρχουν αντικείμενα. Όταν δεν υπάρχουν τρίτοι άνθρωποι. Όταν το σώμα είναι ήρεμο. Όταν ο νους έχει χρόνο.
Η πραγματική βία αφαιρεί αυτά τα προνόμια.
Η απόσταση αλλάζει.
Το έδαφος δεν βοηθά.
Το σώμα φοβάται.
Η αναπνοή χαλάει.
Τα χέρια γίνονται άκαμπτα.
Η λεπτή κίνηση μειώνεται.
Ο άλλος αντιδρά απρόβλεπτα.
Ο περίγυρος δημιουργεί πίεση.
Το μυαλό κολλά σε ένα κομμάτι της απειλής.
Έτσι, μία τεχνική που φαινόταν καλή σε αποστειρωμένη συνθήκη μπορεί να μη εμφανιστεί καθόλου όταν υπάρχει πραγματικός κίνδυνος.
Αυτός είναι ο λόγος που η αυτοπροστασία πρέπει να αφαιρεί περιττές απαιτήσεις.
Όσο λιγότερα πρέπει να πάνε τέλεια, τόσο καλύτερα.
Η ψυχοσωματική πίεση είναι ήδη πολύπλοκη
Η ψυχοσωματική πίεση είναι από μόνη της ένας εξαιρετικά πολύπλοκος παράγοντας.
Όταν ο άνθρωπος φοβάται, δεν λειτουργεί όπως σε ήρεμη προπόνηση. Η αδρεναλίνη, η ταχυκαρδία, η αλλαγή στην αναπνοή, η στένωση της προσοχής, η κόπωση, η αμηχανία, ο θυμός ή το πάγωμα μπορούν να αλλάξουν πλήρως την απόδοσή του.
Μπορεί να μη θυμηθεί αυτό που ξέρει.
Μπορεί να κάνει κάτι πολύ πιο απλό.
Μπορεί να κρατήσει την αναπνοή του.
Μπορεί να μη ακούει οδηγίες.
Μπορεί να κολλήσει στο πρόσωπο του άλλου και να μη βλέπει τα χέρια.
Μπορεί να μη δει την έξοδο.
Μπορεί να μη νιώσει άμεσα τραυματισμό.
Αν ήδη το σώμα και το μυαλό λειτουργούν υπό τέτοια πίεση, το τελευταίο που χρειαζόμαστε είναι μια τεχνική λύση που απαιτεί λεπτό έλεγχο, πολλές φάσεις και ιδανικό χρονισμό.
Η πίεση είναι αρκετά πολύπλοκη από μόνη της.
Δεν χρειάζεται να της προσθέσουμε περιττή τεχνική πολυπλοκότητα.
Οι συνθήκες είναι πάντα αστάθμητες
Εκτός από την ψυχοσωματική πίεση, υπάρχουν και οι συνθήκες. Και οι συνθήκες σε πραγματικό περιστατικό είναι σχεδόν πάντα αστάθμητες.
Ο χώρος μπορεί να είναι στενός.
Το έδαφος μπορεί να γλιστρά.
Τα ρούχα μπορεί να περιορίζουν κίνηση.
Μπορεί να υπάρχει σκαλοπάτι.
Μπορεί να υπάρχει τραπέζι, καρέκλα, αυτοκίνητο ή τοίχος.
Μπορεί να υπάρχουν τρίτοι άνθρωποι.
Μπορεί να υπάρχει σκοτάδι.
Μπορεί να υπάρχει θόρυβος.
Μπορεί να υπάρχουν πολλοί εμπλεκόμενοι.
Μπορεί να υπάρχει όπλο.
Μπορεί να υπάρχει παιδί, σύντροφος ή φίλος που πρέπει να προστατευθεί ή να μη χαθεί.
Η τεχνική που φαίνεται λογική σε άδειο χώρο μπορεί να μην έχει καμία σχέση με τις πραγματικές συνθήκες.
Γι’ αυτό η αυτοπροστασία πρέπει να εκπαιδεύεται με περιβάλλον, ρόλους, σενάρια και πίεση.
Όχι μόνο με καθαρές γραμμές σε καθαρό πάτωμα.
Η πίεση μπορεί να έρθει από ανειδίκευτο άνθρωπο
Ένα από τα λάθη των τεχνικά εκπαιδευμένων ανθρώπων είναι ότι υποτιμούν τον ανειδίκευτο αλλά αποφασισμένο αντίπαλο.
Ένας άνθρωπος μπορεί να μην ξέρει τίποτα από πολεμικές τέχνες και παρ’ όλα αυτά να είναι επικίνδυνος. Μπορεί να έχει εμπειρία καβγάδων. Μπορεί να είναι πιο δυνατός. Μπορεί να είναι πιο άγριος. Μπορεί να είναι πιο πρόθυμος να τραυματίσει. Μπορεί να μην φοβάται την κοινωνική συνέπεια. Μπορεί να μη παίζει με κανόνες.
Το παλιό λαϊκό «εσύ καράτε, εγώ βαράτε» περιγράφει ακριβώς αυτή τη σύγκρουση ανάμεσα στην τεχνική φαντασίωση και στην ωμή αποφασιστικότητα.
Δεν σημαίνει ότι η τεχνική δεν έχει αξία. Έχει.
Σημαίνει ότι η τεχνική που δεν έχει δοκιμαστεί απέναντι σε πίεση, αντίσταση και χάος μπορεί να αποδειχθεί πιο εύθραυστη απ’ όσο πιστεύει ο ασκούμενος.
Η πραγματική βία δεν χρειάζεται να είναι τεχνικά εξελιγμένη για να είναι επικίνδυνη.
Η πιο συνηθισμένη κατάσταση
Η πιο συνηθισμένη μορφή πίεσης δεν είναι πάντα η «κινηματογραφική» επίθεση. Πολύ συχνά είναι ένας κακός, ακατάστατος, άγριος καβγάς. Μια σύγκρουση όπου κάποιος πιέζει, σπρώχνει, τραβά, χτυπά άγαρμπα, φωνάζει, μπαίνει πολύ κοντά και δεν λειτουργεί όπως ο τεχνικός παρτενέρ.
Σε μια τέτοια κατάσταση, άνθρωποι με εμπειρία σκληρής επαφής έχουν σαφές πλεονέκτημα. Έχουν νιώσει πίεση. Έχουν δεχθεί αντίσταση. Έχουν κουραστεί. Έχουν χάσει και ξαναβρεί ισορροπία. Έχουν μάθει ότι ο άλλος δεν συνεργάζεται.
Αυτό μετράει.
Όμως ακόμη και αυτοί έχουν όρια.
Η σκληρή επαφή δεν ακυρώνει τον αιφνιδιασμό.
Δεν ακυρώνει το όπλο.
Δεν ακυρώνει τους πολλούς δράστες.
Δεν ακυρώνει το κακό περιβάλλον.
Δεν ακυρώνει το γλίστρημα.
Δεν ακυρώνει τη νομική συνέπεια.
Άρα, το πλεονέκτημα είναι πραγματικό, αλλά όχι μαγικό.
Τα όρια της αποτελεσματικότητας
Η αποτελεσματικότητα εξαρτάται από δεκάδες αστάθμητους και απρόβλεπτους παράγοντες.
Πόσοι είναι οι αντίπαλοι;
Πόσο ικανοί είναι;
Είναι οπλισμένοι;
Υπάρχει αιφνιδιασμός;
Υπάρχει δυνατότητα διαφυγής;
Υπάρχει χώρος;
Υπάρχει φως;
Υπάρχει γλιστερό έδαφος;
Υπάρχουν μάρτυρες;
Υπάρχει τρίτο πρόσωπο που πρέπει να προστατευθεί;
Υπάρχει τραυματισμός;
Υπάρχει διαφορά μεγέθους;
Υπάρχει φόβος ή πάγωμα;
Κανένα σύστημα δεν ελέγχει όλα αυτά.
Κανένας εκπαιδευτής δεν πρέπει να υπόσχεται απόλυτη αποτελεσματικότητα.
Το μόνο τίμιο που μπορεί να πει κανείς είναι ότι η σωστή εκπαίδευση αυξάνει πιθανότητες. Δεν ακυρώνει τη βία, δεν εξαφανίζει τον κίνδυνο και δεν καταργεί την αβεβαιότητα.
Η αυτοπροστασία δεν είναι βεβαιότητα.
Είναι καλύτερη προετοιμασία απέναντι στο αβέβαιο.
Η αναποτελεσματικότητα είναι θανατηφόρα επικίνδυνη
Σε πραγματική βία, η αναποτελεσματικότητα δεν είναι απλώς αποτυχία τεχνικής. Μπορεί να είναι επικίνδυνη για τη ζωή, την υγεία και τη νομική θέση του ανθρώπου.
Αν μια τεχνική δεν λειτουργήσει, μπορεί να χαθεί απόσταση.
Μπορεί να χαθεί χρόνος.
Μπορεί να χαθεί ισορροπία.
Μπορεί να δοθεί στον επιτιθέμενο μεγαλύτερο πλεονέκτημα.
Μπορεί να εγκλωβιστεί ο αμυνόμενος.
Μπορεί να κλιμακωθεί η κατάσταση.
Γι’ αυτό η πολυπλοκότητα είναι τόσο επικίνδυνη όταν δεν είναι πραγματικά αφομοιωμένη και δοκιμασμένη. Δημιουργεί περισσότερα σημεία όπου κάτι μπορεί να πάει στραβά.
Η επόμενη φράση συνοψίζει ακριβώς το πρόβλημα:
Η αναποτελεσματικότητα είναι θανατηφόρα επικίνδυνη και η πολυπλοκότητα είναι η μητέρα της αναποτελεσματικότητας. – Ζακ Καπανταϊδάκης
Αυτό δεν είναι υπερβολή για να εντυπωσιάσει.
Είναι μεθοδολογικός κανόνας.
Γιατί η απλότητα είναι πιο ασφαλής βάση
Η απλότητα δεν εγγυάται επιτυχία. Τίποτα δεν εγγυάται επιτυχία σε πραγματική βία.
Όμως η απλότητα μειώνει τα σημεία αποτυχίας.
Μια απλή δεξιότητα μπορεί να επαναληφθεί περισσότερο.
Μπορεί να εκπαιδευτεί υπό πίεση.
Μπορεί να προσαρμοστεί ευκολότερα.
Μπορεί να εμφανιστεί πιο γρήγορα.
Μπορεί να διδαχθεί σε περισσότερους ανθρώπους.
Μπορεί να συνδεθεί με απόδραση.
Αυτό δεν σημαίνει ότι η εκπαίδευση είναι εύκολη. Απλές δεξιότητες χρειάζονται σκληρή δουλειά για να γίνουν αξιόπιστες. Η διαφορά είναι ότι η δουλειά γίνεται πάνω σε πράγματα που έχουν πιθανότητα εφαρμογής όταν το σώμα και το μυαλό πιέζονται.
Η απλότητα δεν είναι φτώχεια.
Είναι επιλογή επιβίωσης.
Τι πρέπει να κρατήσει ο ασκούμενος
Ο ασκούμενος πρέπει να κρατήσει ότι στην αυτοπροστασία δεν κερδίζει πάντα εκείνος που ξέρει περισσότερα. Συχνά έχει πλεονέκτημα εκείνος που μπορεί να εφαρμόσει λιγότερα πράγματα καλύτερα, γρηγορότερα και υπό πίεση.
Δεν έχει σημασία πόσες τεχνικές γνωρίζετε θεωρητικά.
Σημασία έχει:
Τι βλέπετε νωρίς;
Τι αποφεύγετε;
Πότε φεύγετε;
Πώς κρατάτε απόσταση;
Τι μπορείτε να κάνετε όταν πιεστείτε;
Μπορείτε να συνεχίσετε όταν το πρώτο πράγμα δεν λειτουργήσει;
Μπορείτε να προσαρμοστείτε;
Μπορείτε να φύγετε;
Αυτά είναι πιο σημαντικά από την τεχνική πολυπλοκότητα.
Η αυτοπροστασία δεν είναι διαγωνισμός γνώσεων.
Είναι ικανότητα λειτουργίας υπό άσχημες συνθήκες.
Σύνοψη
Η πολυπλοκότητα εγκυμονεί σοβαρούς κινδύνους στην πραγματική αυτοπροστασία.
Σε συνθήκες πίεσης, φόβου, αιφνιδιασμού, κακού περιβάλλοντος και αντίστασης, οι εντυπωσιακές τεχνικές συχνά καταρρέουν. Όχι επειδή δεν έχουν καμία αξία ως τεχνικές, αλλά επειδή απαιτούν συνθήκες που η πραγματική βία σπάνια προσφέρει.
Η ψυχοσωματική πίεση είναι ήδη πολύπλοκη. Το περιβάλλον είναι αστάθμητο. Ο άλλος άνθρωπος είναι απρόβλεπτος. Η αποτελεσματικότητα έχει όρια. Η αποτυχία μπορεί να κοστίσει.
Γι’ αυτό το Combatives Group επιμένει στην αφαίρεση του περιττού.
Όχι περισσότερες τεχνικές από όσες χρειάζονται.
Όχι περισσότερη πολυπλοκότητα από όση αντέχει το σώμα υπό πίεση.
Όχι φανταχτερές λύσεις που απαιτούν ιδανικές συνθήκες.
Όχι τεχνική ομορφιά εις βάρος της εφαρμογής.
Η πραγματική βία είναι ωμή.
Η απάντηση πρέπει να είναι καθαρή.
Απλό.
Άμεσο.
Αποτελεσματικό.
Συχνές ερωτήσεις
Γιατί η πολυπλοκότητα είναι επικίνδυνη στην αυτοάμυνα;
Επειδή αυξάνει τα σημεία αποτυχίας. Όσο πιο περίπλοκη είναι μια τεχνική, τόσο περισσότερα πράγματα πρέπει να πάνε σωστά. Στην πραγματική βία, οι συνθήκες σπάνια είναι ιδανικές.
Μπορεί μια περίπλοκη τεχνική να λειτουργήσει;
Μπορεί, ειδικά σε πολύ καλά εκπαιδευμένο άνθρωπο και υπό κατάλληλες συνθήκες. Το πρόβλημα είναι ότι δεν αποτελεί καλή βάση για τον μέσο άνθρωπο υπό ξαφνική πίεση.
Τι σημαίνει ότι οι πραγματικές συμπλοκές γίνονται χαοτικές;
Σημαίνει ότι η κίνηση είναι συχνά άγρια, ακατάστατη, κοντινή και απρόβλεπτη. Δεν μοιάζει με καθαρή τεχνική επίδειξη ή συνεργάσιμη προπόνηση.
Τι είναι η ψυχοσωματική πίεση;
Είναι η πίεση που δημιουργείται στο σώμα και στο μυαλό από φόβο, αδρεναλίνη, αιφνιδιασμό, απειλή, κόπωση και αβεβαιότητα. Επηρεάζει την αναπνοή, την αντίληψη, την κίνηση και τη σκέψη.
Γιατί ένας ανειδίκευτος καβγατζής μπορεί να είναι επικίνδυνος;
Επειδή η πραγματική βία δεν απαιτεί τεχνική κομψότητα. Ένας αποφασισμένος, άγριος ή έμπειρος σε καβγά άνθρωπος μπορεί να δημιουργήσει σοβαρή πίεση ακόμη χωρίς τυπική εκπαίδευση.
Οι μαχητές σκληρής επαφής έχουν πλεονέκτημα;
Ναι, συχνά έχουν σημαντικό πλεονέκτημα επειδή γνωρίζουν επαφή, πίεση, κούραση και αντίσταση. Όμως και αυτοί έχουν όρια, ειδικά απέναντι σε όπλα, πολλούς δράστες, αιφνιδιασμό ή κακό περιβάλλον.
Γιατί η απλότητα είναι καλύτερη βάση;
Επειδή μειώνει τα σημεία αποτυχίας και αυξάνει την πιθανότητα εφαρμογής υπό πίεση. Μία απλή δεξιότητα μπορεί να επαναληφθεί, να δοκιμαστεί και να ενσωματωθεί καλύτερα.
Απλό σημαίνει εύκολο;
Όχι. Απλό σημαίνει λιγότερο περίπλοκο και πιο εφαρμόσιμο. Για να γίνει αξιόπιστο, χρειάζεται πολλή επανάληψη και πίεση.
Ποιο είναι το βασικό μήνυμα του άρθρου;
Η περιττή πολυπλοκότητα μπορεί να καταστρέψει την αυτοπροστασία. Η πραγματική βία απαιτεί απλές, άμεσες, εφαρμόσιμες δεξιότητες που έχουν δοκιμαστεί υπό πίεση.
Σχετικά άρθρα
Υπάρχοντα άρθρα στο combatives.gr
- Συμπέρασμα για την πολυπλοκότητα
Σχετικό με το γενικό συμπέρασμα της θεματικής για την πολυπλοκότητα. - Απλό, Άμεσο, Αποτελεσματικό
Σχετικό με το κεντρικό δόγμα του Combatives Group. - Απλό, άμεσο, αποτελεσματικό στην πράξη
Σχετικό με την πρακτική εφαρμογή της αρχής. - Προετοιμασία για πραγματική βία
Σχετικό με τη διαφορά ανάμεσα στην προπόνηση και στην πραγματική πίεση. - Ρεαλιστική εκπαίδευση αυτοάμυνας
Σχετικό με την ανάγκη η εκπαίδευση να πλησιάζει την πραγματικότητα χωρίς να γίνεται ανεύθυνη. - Οι φυσικοψυχολογικές επιδράσεις του κινδύνου
Σχετικό με το πώς το σώμα και το μυαλό επηρεάζονται υπό απειλή. - Η εγκληματική βία δεν είναι καυγάς
Σχετικό με τη διαφορά ανάμεσα σε κοινωνική αντιπαράθεση, καβγά και πραγματική εγκληματική βία. - Ρόλοι, Προσομοιώσεις και Σενάρια είναι σημαντικά στην Αυτοάμυνα
Σχετικό με το πώς δοκιμάζονται οι δεξιότητες σε πιο ρεαλιστικό πλαίσιο. - Αποτελεσματική αυτοάμυνα
Σχετικό με το τι σημαίνει πραγματική αποτελεσματικότητα στην αυτοπροστασία.
Σημείωση ασφαλείας
Το άρθρο έχει ενημερωτικό και εκπαιδευτικό χαρακτήρα. Δεν διδάσκει συγκεκριμένες τεχνικές βίας και δεν αποτελεί εγχειρίδιο φυσικής σύγκρουσης.
Η φυσική προστατευτική δράση είναι έσχατη επιλογή όταν η πρόληψη, η αποφυγή, η απόδραση και η αποκλιμάκωση δεν είναι πλέον διαθέσιμες. Ο σκοπός της αυτοπροστασίας είναι η ασφάλεια, η διαφυγή και η ελάχιστη αναγκαία εμπλοκή.
Νομική σημείωση
Το άρθρο δεν αποτελεί νομική συμβουλή. Κάθε φυσική δράση σε πραγματικό περιστατικό πρέπει να εξετάζεται με βάση την αναγκαιότητα, την αναλογικότητα, την παρούσα και άδικη επίθεση, τη δυνατότητα αποχώρησης και τα όρια της νόμιμης άμυνας.
Η αποτελεσματικότητα στην αυτοπροστασία δεν πρέπει να συγχέεται με εκδίκηση, τιμωρία ή παραμονή στη σύγκρουση.
Σημείωση εμπειρίας
Το περιεχόμενο βασίζεται στη μεθοδολογία του Combatives Group, όπου η αυτοπροστασία δεν αντιμετωπίζεται ως συλλογή περίπλοκων τεχνικών, αλλά ως πρακτικό πλαίσιο πρόληψης, απλών δεξιοτήτων, αμεσότητας, ρεαλιστικής πίεσης και δημιουργίας διαφυγής.
Η θέση είναι σαφής: όσο πιο σκληρή γίνεται η πραγματικότητα, τόσο πιο επικίνδυνη γίνεται η περιττή πολυπλοκότητα.
Επικοινωνία
Αν θέλετε να μάθετε πώς η απλότητα, η αμεσότητα και η αποτελεσματικότητα εφαρμόζονται στην πράξη, η θεωρία από μόνη της δεν αρκεί.
Η ουσιαστική εκπαίδευση χρειάζεται επίγνωση, απόσταση, φωνή, αποφυγή, απόδραση, απλές δεξιότητες, πίεση, ρόλους, προσομοιώσεις και σενάρια.
Επικοινωνήστε με το Combatives Group για μαθήματα, σεμινάρια και προγράμματα προσωπικής ασφάλειας, αυτοπροστασίας και ρεαλιστικής αυτοάμυνας.