Υπάρχουν δύο βασικές κατηγορίες στις οποίες μπορούν να ενταχθούν πολλές μορφές βιασμού:
βιασμός από γνωστό πρόσωπο
και
βιασμός από άγνωστο πρόσωπο.
Η διάκριση είναι σημαντική γιατί πολλοί άνθρωποι, όταν ακούν τη λέξη «βιασμός», φαντάζονται έναν άγνωστο δράστη που επιτίθεται ξαφνικά σε μια γυναίκα σε σκοτεινό δρόμο.
Αυτό μπορεί να συμβεί.
Αλλά δεν είναι η μόνη πραγματικότητα.
Πολλοί βιασμοί και πολλές σεξουαλικές επιθέσεις διαπράττονται από ανθρώπους που το θύμα γνωρίζει ήδη. Μπορεί να είναι σύντροφος, πρώην σύντροφος, σύζυγος, φίλος, συγγενής, συνάδελφος, εργοδότης, καθηγητής, θεραπευτής, γιατρός, γείτονας, γνωστός από παλιά ή άλλο πρόσωπο που είχε αποκτήσει πρόσβαση, εμπιστοσύνη ή εξουσία.
Αυτό κάνει την κατάσταση συχνά πιο σύνθετη.
Το θύμα μπορεί να αμφιβάλλει.
Μπορεί να ντρέπεται.
Μπορεί να φοβάται ότι δεν θα το πιστέψουν.
Μπορεί να μπερδεύεται επειδή γνώριζε τον δράστη.
Μπορεί να πιέζεται από την οικογένεια ή το περιβάλλον να σωπάσει.
Μπορεί να πιστεύει λανθασμένα ότι επειδή υπήρχε σχέση, ο βιασμός «δεν μετράει».
Μετράει.
Ο βιασμός από γνωστό πρόσωπο είναι βιασμός.
Ο βιασμός από σύζυγο είναι βιασμός.
Ο βιασμός από πρώην σύντροφο είναι βιασμός.
Ο βιασμός από φίλο, συγγενή, καθηγητή, εργοδότη, γιατρό ή πρόσωπο εμπιστοσύνης είναι βιασμός.
Η γνωριμία δεν καταργεί τη συναίνεση.
Η σχέση δεν καταργεί το δικαίωμα στο όχι.
Η εμπιστοσύνη που υπήρχε πριν δεν δικαιολογεί την παραβίαση που έγινε μετά.
Για ποιον είναι αυτό το άρθρο
Αυτό το άρθρο απευθύνεται σε ανθρώπους που θέλουν να καταλάβουν τις βασικές κατηγορίες βιασμού και γιατί η διάκριση ανάμεσα σε γνωστό και άγνωστο δράστη είναι τόσο σημαντική.
Απευθύνεται σε γυναίκες, γονείς, εφήβους, εκπαιδευτές, φίλους θυμάτων, επαγγελματίες που εργάζονται με ανθρώπους και σε οποιονδήποτε θέλει να καταλάβει καλύτερα τη σεξουαλική βία.
Απευθύνεται επίσης σε ανθρώπους που πιστεύουν ακόμη ότι ο βιασμός συμβαίνει κυρίως από αγνώστους, τη νύχτα, σε σκοτεινούς δρόμους ή από ανθρώπους που το θύμα δεν έχει ξαναδεί ποτέ.
Αυτός είναι ένας επικίνδυνα περιορισμένος τρόπος σκέψης.
Η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη.
Και όσο καλύτερα την κατανοούμε, τόσο καλύτερα μπορούμε να μιλήσουμε για πρόληψη, υποστήριξη, καταγγελία και κοινωνική ευθύνη.
Ποια είναι η θέση αυτού του άρθρου μέσα στο combatives.gr
Αυτό το άρθρο ανήκει στην ενότητα Βιασμός και λειτουργεί ως ταξινομικό άρθρο.
Δεν είναι άρθρο τεχνικής αυτοπροστασίας.
Δεν είναι άρθρο ψυχολογικών επιπτώσεων.
Δεν είναι άρθρο καταγγελίας.
Εξηγεί τις βασικές κατηγορίες στις οποίες μπορούν να ενταχθούν πολλές μορφές βιασμού, ώστε ο αναγνώστης να καταλάβει καλύτερα τα υπόλοιπα άρθρα του cluster.
Συνδέεται άμεσα με τα άρθρα:
Μύθοι περί βιασμού, επειδή αποδομεί τον μύθο του άγνωστου δράστη.
Τύποι βιαστών, επειδή εξετάζει τον δράστη από άλλη οπτική.
Η αντιμετώπιση του βιασμού, επειδή η σχέση με τον δράστη επηρεάζει συχνά το πώς αντιδρά το θύμα.
Καταγγελία βιασμού, επειδή ο βιασμός από γνωστό πρόσωπο είναι συχνά δυσκολότερο να αναφερθεί.
Η θέση του άρθρου είναι απλή:
για να μιλήσουμε σοβαρά για τον βιασμό, πρέπει να σταματήσουμε να φανταζόμαστε μόνο τον άγνωστο δράστη.
Τι θα μάθετε σε αυτό το άρθρο
- Ποιες είναι οι δύο βασικές κατηγορίες βιασμού.
- Τι είναι ο βιασμός από γνωστό πρόσωπο.
- Ποια πρόσωπα μπορεί να ανήκουν σε αυτή την κατηγορία.
- Γιατί ο βιασμός από γνωστό πρόσωπο συχνά δεν καταγγέλλεται.
- Ποιες υποκατηγορίες μπορεί να περιλαμβάνει.
- Τι είναι ο βιασμός από άγνωστο πρόσωπο.
- Γιατί ο μύθος του «αγνώστου στο σκοτάδι» είναι ανεπαρκής.
- Γιατί η γνωριμία, η σχέση ή ο γάμος δεν καταργούν τη συναίνεση.
- Γιατί η νομική και ηθική σοβαρότητα του βιασμού δεν εξαρτάται από το αν ο δράστης ήταν γνωστός ή άγνωστος.
- Γιατί η υποαναφορά επηρεάζει την εικόνα που έχουμε για το πρόβλημα.
Βασικά σημεία
- Οι δύο βασικές κατηγορίες είναι ο βιασμός από γνωστό πρόσωπο και ο βιασμός από άγνωστο πρόσωπο.
- Ο γνωστός δράστης μπορεί να είναι σύντροφος, σύζυγος, πρώην, φίλος, συγγενής, συνάδελφος, εργοδότης, γιατρός, θεραπευτής, καθηγητής ή άλλο πρόσωπο εμπιστοσύνης.
- Ο βιασμός από γνωστό πρόσωπο είναι συχνά δύσκολο να αναγνωριστεί και να καταγγελθεί.
- Η σχέση, η γνωριμία ή ο γάμος δεν σημαίνουν μόνιμη συναίνεση.
- Η συναίνεση πρέπει να υπάρχει κάθε φορά.
- Ο βιασμός από άγνωστο πρόσωπο είναι πραγματικός, αλλά δεν είναι η μόνη ή πάντα η συνηθέστερη μορφή.
- Πολλά περιστατικά σεξουαλικής βίας συμβαίνουν σε σπίτια ή σε χώρους που το θύμα θεωρούσε ασφαλείς.
- Η υποαναφορά αλλοιώνει την πραγματική εικόνα του προβλήματος.
- Η σοβαρότητα του εγκλήματος δεν αλλάζει επειδή ο δράστης ήταν γνωστός.
- Το θύμα δεν φταίει ποτέ.
Συνοπτική εκδοχή του άρθρου
Οι βιασμοί μπορούν να ενταχθούν σε δύο μεγάλες κατηγορίες: βιασμό από γνωστό πρόσωπο και βιασμό από άγνωστο πρόσωπο.
Ο βιασμός από γνωστό πρόσωπο είναι όταν ο δράστης είναι κάποιος που το θύμα γνωρίζει. Μπορεί να είναι φίλος, συγγενής, σύντροφος, πρώην σύντροφος, σύζυγος, συμμαθητής, συμφοιτητής, συνάδελφος, εργοδότης, καθηγητής, θεραπευτής, γιατρός, θρησκευτικό πρόσωπο ή άλλο άτομο που είχε πρόσβαση, κύρος ή εμπιστοσύνη.
Αυτή η κατηγορία είναι ιδιαίτερα σημαντική γιατί συχνά υποαναφέρεται. Το θύμα μπορεί να δυσκολεύεται να μιλήσει επειδή γνωρίζει τον δράστη, επειδή φοβάται ότι δεν θα το πιστέψουν, επειδή υπάρχει οικογενειακή ή κοινωνική πίεση, επειδή υπήρχε προηγούμενη σχέση ή επειδή νιώθει μπερδεμένο και ενοχικό.
Όμως η γνωριμία δεν αλλάζει την πράξη.
Αν δεν υπάρχει ελεύθερη και συνειδητή συναίνεση, η πράξη είναι παραβίαση. Η σχέση δεν δίνει μόνιμη άδεια. Ο γάμος δεν καταργεί το δικαίωμα στο όχι. Η προηγούμενη σεξουαλική επαφή δεν σημαίνει ότι υπάρχει συναίνεση για κάθε μελλοντική πράξη.
Στην κατηγορία του βιασμού από γνωστό πρόσωπο μπορούν να ενταχθούν πολλές υποκατηγορίες: βιασμός σε ραντεβού, βιασμός σε εκπαιδευτικό ίδρυμα ή εστία, συζυγικός βιασμός, βιασμός ανηλίκου, βιασμός από άτομο εξουσίας ή εμπιστοσύνης, βιασμός μέσα σε οικογενειακό περιβάλλον, ακόμη και βιασμός από ομάδα.
Ο βιασμός από άγνωστο πρόσωπο είναι όταν ο δράστης δεν γνωρίζει το θύμα. Αυτή είναι η μορφή που πολλοί φαντάζονται πρώτη: ένας ξένος που επιτίθεται αιφνιδιαστικά. Αυτή η μορφή υπάρχει και είναι σοβαρή. Όμως δεν πρέπει να μας κάνει να αγνοούμε τις μορφές βιασμού που συμβαίνουν μέσα σε γνωστά περιβάλλοντα.
Ο μύθος του «αγνώστου στο σκοτάδι» είναι επικίνδυνος επειδή περιορίζει την προσοχή μας μόνο σε έναν τύπο κινδύνου. Στην πραγματικότητα, σεξουαλική βία μπορεί να συμβεί σε σπίτι, χώρο εργασίας, εκπαιδευτικό χώρο, κοινωνική συνάντηση, σχέση, οικογένεια ή περιβάλλον εμπιστοσύνης.
Το σημαντικό συμπέρασμα είναι αυτό:
ο βιασμός δεν γίνεται λιγότερο σοβαρός επειδή ο δράστης ήταν γνωστός.
Η ευθύνη ανήκει πάντα στον δράστη.
Εισαγωγή: Κατηγορίες βιασμού
Υπάρχουν δύο βασικές κατηγορίες στις οποίες μπορούν να υπαχθούν πολλές μορφές βιασμού:
βιασμός από γνωστό πρόσωπο
και
βιασμός από άγνωστο πρόσωπο.
Αυτή η διάκριση έχει μεγάλη σημασία, γιατί η κοινή φαντασία συχνά περιορίζει τον βιασμό σε ένα στερεότυπο: έναν άγνωστο δράστη που εμφανίζεται ξαφνικά σε σκοτεινό δρόμο και επιτίθεται.
Αυτό είναι μόνο ένα μέρος της πραγματικότητας.
Πολλοί βιασμοί και πολλές σεξουαλικές επιθέσεις συμβαίνουν από πρόσωπα που το θύμα γνωρίζει. Συχνά μάλιστα συμβαίνουν σε χώρους που το θύμα θεωρούσε ασφαλείς ή σε σχέσεις όπου υπήρχε κάποιο επίπεδο εμπιστοσύνης.
Αυτό κάνει τη συζήτηση πιο δύσκολη.
Αλλά και πιο αναγκαία.
Βιασμός από γνωστό πρόσωπο
Βιασμός από γνωστό πρόσωπο είναι ο βιασμός που διαπράττεται από κάποιον που το θύμα γνωρίζει.
Αυτός ο γνωστός μπορεί να είναι:
- μέλος της οικογένειας,
- φίλος,
- παλιός γνωστός,
- συμμαθητής,
- συμφοιτητής,
- συνάδελφος,
- εργοδότης,
- καθηγητής,
- σύμβουλος,
- θεραπευτής,
- γιατρός,
- θρησκευτικό πρόσωπο,
- σύντροφος,
- πρώην σύντροφος,
- σύζυγος,
- γείτονας,
- πελάτης,
- άνθρωπος του ευρύτερου κοινωνικού κύκλου.
Το γεγονός ότι το θύμα γνωρίζει τον δράστη δεν μειώνει τη σοβαρότητα της πράξης.
Δεν την κάνει «παρεξήγηση».
Δεν την κάνει «προσωπική υπόθεση».
Δεν την κάνει «λιγότερο βιασμό».
Βιασμός είναι η σεξουαλική πράξη χωρίς ελεύθερη και συνειδητή συναίνεση, ανεξάρτητα από το αν ο δράστης ήταν γνωστός ή άγνωστος.
Γιατί ο βιασμός από γνωστό πρόσωπο είναι τόσο δύσκολος
Ο βιασμός από γνωστό πρόσωπο είναι συχνά δύσκολος για το θύμα σε πολλά επίπεδα.
Το θύμα μπορεί να μπερδευτεί επειδή γνώριζε τον δράστη.
Μπορεί να σκεφτεί:
«Μα τον ήξερα.»
«Μα είχαμε σχέση.»
«Μα ήταν φίλος.»
«Μα ήταν συγγενής.»
«Μα τον εμπιστεύτηκα.»
«Μα ίσως δεν κατάλαβα καλά.»
«Μα ποιος θα με πιστέψει;»
Αυτή η σύγχυση είναι συχνή, αλλά δεν αλλάζει την ουσία.
Η γνωριμία δεν είναι συναίνεση.
Η εμπιστοσύνη δεν είναι συναίνεση.
Η προηγούμενη σχέση δεν είναι συναίνεση.
Ο γάμος δεν είναι συναίνεση.
Η συναίνεση πρέπει να υπάρχει κάθε φορά.
Γιατί συχνά δεν καταγγέλλεται
Ο βιασμός από γνωστό πρόσωπο συχνά υποαναφέρεται.
Το θύμα μπορεί να φοβάται ότι δεν θα το πιστέψουν.
Μπορεί να φοβάται την οικογένεια.
Μπορεί να φοβάται την κοινωνική αντίδραση.
Μπορεί να εξαρτάται οικονομικά ή συναισθηματικά από τον δράστη.
Μπορεί ο δράστης να έχει κύρος, εξουσία ή κοινωνική επιρροή.
Μπορεί να υπάρχει πίεση να «μη χαλάσει η οικογένεια», «να μη γίνει σκάνδαλο», «να μη χαλάσει η καριέρα», «να μη μαθευτεί».
Μπορεί το θύμα να νιώθει ενοχή, ντροπή ή φόβο εκδίκησης.
Όλα αυτά κάνουν την καταγγελία δύσκολη.
Δεν σημαίνουν ότι το περιστατικό δεν συνέβη.
Υποκατηγορίες βιασμού από γνωστό πρόσωπο
Ο βιασμός από γνωστό πρόσωπο μπορεί να πάρει πολλές μορφές.
Μπορεί να είναι βιασμός σε ραντεβού, γνωστός συχνά ως date rape.
Μπορεί να είναι βιασμός σε εκπαιδευτικό περιβάλλον, όπως πανεπιστημιακή εστία, σχολικό ή φοιτητικό πλαίσιο.
Μπορεί να είναι συζυγικός βιασμός.
Μπορεί να είναι βιασμός ανηλίκου.
Μπορεί να είναι βιασμός από άτομο εξουσίας ή εμπιστοσύνης.
Μπορεί να είναι βιασμός από συγγενή.
Μπορεί να είναι βιασμός μέσα σε επαγγελματικό περιβάλλον.
Μπορεί να είναι βιασμός από ομάδα.
Οι υποκατηγορίες βοηθούν στην κατανόηση του πλαισίου, αλλά δεν πρέπει να θολώνουν το βασικό σημείο:
όταν δεν υπάρχει συναίνεση, υπάρχει παραβίαση.
Βιασμός σε ραντεβού
Ο βιασμός σε ραντεβού συμβαίνει όταν υπάρχει κάποιο κοινωνικό ή ρομαντικό πλαίσιο γνωριμίας, αλλά όχι συναίνεση στη σεξουαλική πράξη.
Εδώ οι μύθοι είναι πολλοί.
«Αφού βγήκε μαζί του, κάτι ήθελε.»
«Αφού πήγε στο σπίτι του, ήξερε τι θα γίνει.»
«Αφού φλέρταρε, δεν μπορεί μετά να πει όχι.»
Όλα αυτά είναι λάθος.
Το ραντεβού δεν είναι συναίνεση.
Το φλερτ δεν είναι συναίνεση.
Το φιλί δεν είναι συναίνεση.
Η επίσκεψη σε σπίτι δεν είναι συναίνεση.
Η συναίνεση πρέπει να είναι συγκεκριμένη, ελεύθερη και παρούσα.
Συζυγικός βιασμός
Ο συζυγικός βιασμός είναι βιασμός μέσα σε γάμο ή μόνιμη σχέση.
Είναι από τις μορφές που ιστορικά υποτιμήθηκαν ή αποσιωπήθηκαν περισσότερο.
Παλαιότερες κοινωνικές αντιλήψεις αντιμετώπιζαν τον γάμο σαν μόνιμη σεξουαλική άδεια. Αυτό είναι λάθος και επικίνδυνο.
Ο γάμος δεν καταργεί το σώμα του ανθρώπου.
Ο σύζυγος ή η σύζυγος δεν χάνει το δικαίωμα στο όχι.
Η σχέση δεν δίνει δικαίωμα επιβολής.
Η συναίνεση χρειάζεται και μέσα στον γάμο.
Χωρίς συναίνεση, υπάρχει βία.
Βιασμός από άτομο εξουσίας ή εμπιστοσύνης
Ιδιαίτερα σοβαρές είναι οι περιπτώσεις όπου ο δράστης έχει θέση εξουσίας, εμπιστοσύνης ή επιρροής.
Μπορεί να είναι καθηγητής, προπονητής, εργοδότης, γιατρός, θεραπευτής, σύμβουλος, θρησκευτικό πρόσωπο ή άλλος άνθρωπος από τον οποίο το θύμα εξαρτάται, ζητά βοήθεια ή περιμένει προστασία.
Σε τέτοιες περιπτώσεις, το θύμα μπορεί να δυσκολευτεί ακόμη περισσότερο να μιλήσει.
Ο δράστης μπορεί να εκμεταλλευτεί το κύρος του.
Μπορεί να απειλήσει έμμεσα.
Μπορεί να πείσει το θύμα ότι δεν θα το πιστέψουν.
Μπορεί να χρησιμοποιήσει τη θέση του για να θολώσει τα όρια.
Αυτό κάνει την πράξη ακόμη πιο καταχρηστική.
Βιασμός ανηλίκου
Ο βιασμός ανηλίκου και η σεξουαλική κακοποίηση παιδιών ή εφήβων απαιτούν ιδιαίτερη προσοχή.
Τα παιδιά και οι έφηβοι δεν έχουν την ίδια δυνατότητα κατανόησης, αντίστασης, επεξεργασίας και αναφοράς με έναν ενήλικα.
Μπορεί να φοβούνται.
Μπορεί να απειλούνται.
Μπορεί να χειραγωγούνται.
Μπορεί να νιώθουν ενοχή.
Μπορεί να μην έχουν λέξεις να περιγράψουν αυτό που συνέβη.
Όταν ο δράστης είναι γνωστός, συγγενής ή πρόσωπο εμπιστοσύνης, η σύγχυση και η εξάρτηση μπορεί να είναι ακόμη μεγαλύτερες.
Η προστασία ανηλίκων απαιτεί άμεση, σοβαρή και εξειδικευμένη αντιμετώπιση.
Βιασμός από άγνωστο πρόσωπο
Βιασμός από άγνωστο πρόσωπο είναι η σεξουαλική επίθεση από δράστη που το θύμα δεν γνωρίζει.
Αυτή είναι η μορφή που οι περισσότεροι άνθρωποι σκέφτονται πρώτη.
Ένας άγνωστος.
Ένας δρόμος.
Ένας αιφνιδιασμός.
Ένας δράστης που δεν υπήρχε προηγουμένως στη ζωή του θύματος.
Αυτή η μορφή βιασμού υπάρχει και είναι εξαιρετικά σοβαρή.
Όμως δεν πρέπει να κυριαρχεί τόσο πολύ στη φαντασία μας ώστε να μας κάνει να αγνοούμε τον κίνδυνο από γνωστά πρόσωπα ή οικεία περιβάλλοντα.
Γιατί ο βιασμός από άγνωστο πρόσωπο καταγγέλλεται συχνότερα
Ο βιασμός από άγνωστο πρόσωπο μπορεί να είναι, σε ορισμένες περιπτώσεις, ευκολότερο να αναφερθεί από το θύμα, επειδή δεν υπάρχει προηγούμενη σχέση με τον δράστη.
Το θύμα δεν χρειάζεται να αντιμετωπίσει την ίδια σύγχυση γύρω από το «μα τον ήξερα».
Δεν υπάρχει οικογενειακή σχέση.
Δεν υπάρχει κοινός κοινωνικός κύκλος.
Δεν υπάρχει προηγούμενη συναισθηματική εμπλοκή.
Ακόμη κι έτσι όμως, η καταγγελία παραμένει δύσκολη. Το θύμα μπορεί να φοβάται κοινωνικό στιγματισμό, αμφισβήτηση, διαδικασίες, εκδίκηση ή την ανάγκη να ξαναζήσει το περιστατικό μέσα από ανακρίσεις και δικαστική πορεία.
Κανένα είδος βιασμού δεν είναι «εύκολο» για το θύμα.
Ο μύθος του αγνώστου που πετάγεται από το σκοτάδι
Ο μύθος του αγνώστου που επιτίθεται ξαφνικά από κρυψώνα είναι επικίνδυνος επειδή περιορίζει την προσοχή μας.
Μας κάνει να φοβόμαστε μόνο τον άγνωστο.
Μας κάνει να αγνοούμε τον γνωστό.
Μας κάνει να προσέχουμε μόνο το σκοτεινό σοκάκι.
Μας κάνει να μην προσέχουμε το σπίτι, το ραντεβού, το πάρτι, τον χώρο εργασίας, την παρέα, την οικογένεια, την εστία ή την σχέση.
Η σεξουαλική βία μπορεί να συμβεί σε κάθε περιβάλλον όπου ένας δράστης έχει πρόσβαση, ευκαιρία, εξουσία ή δυνατότητα απομόνωσης του θύματος.
Γι’ αυτό η πρόληψη πρέπει να είναι ευρύτερη από τον φόβο του αγνώστου.
Ο χώρος του περιστατικού
Σεξουαλικές επιθέσεις μπορούν να συμβούν σε πολλούς χώρους:
- κατοικίες,
- χώροι εργασίας,
- αυτοκίνητα,
- ξενοδοχεία,
- εκπαιδευτικά ιδρύματα,
- φοιτητικές εστίες,
- κοινωνικές εκδηλώσεις,
- πάρτι,
- δρόμοι,
- χώροι διασκέδασης,
- οικογενειακά σπίτια,
- επαγγελματικά γραφεία,
- ιατρεία ή θεραπευτικοί χώροι.
Το σημαντικό δεν είναι μόνο ο χώρος.
Είναι η πρόσβαση.
Η απομόνωση.
Η εμπιστοσύνη.
Η εξουσία.
Η ευκαιρία.
Και η απουσία συναίνεσης.
Νομική και ηθική σοβαρότητα
Οι νομικές συνέπειες του βιασμού δεν πρέπει να μειώνονται επειδή ο δράστης είναι γνωστός.
Βιασμός από γνωστό πρόσωπο δεν σημαίνει «λιγότερο σοβαρός».
Βιασμός μέσα σε σχέση δεν σημαίνει «ιδιωτική υπόθεση».
Βιασμός μέσα σε γάμο δεν σημαίνει «συζυγική διαφωνία».
Βιασμός από φίλο δεν σημαίνει «παρεξήγηση».
Η γνωριμία μπορεί να κάνει την καταγγελία πιο δύσκολη.
Δεν κάνει την πράξη λιγότερο πραγματική.
Η υποαναφορά αλλοιώνει την εικόνα
Ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα στη μελέτη του βιασμού είναι η υποαναφορά.
Πολλά θύματα δεν καταγγέλλουν το περιστατικό.
Οι λόγοι μπορεί να είναι πολλοί:
φόβος,
ντροπή,
ενοχή,
απειλές,
οικογενειακή πίεση,
οικονομική εξάρτηση,
κοινωνικό στίγμα,
φόβος ότι δεν θα τα πιστέψουν,
φόβος δικαστικής διαδικασίας,
φόβος εκδίκησης.
Όταν πολλά περιστατικά δεν αναφέρονται, τα επίσημα στοιχεία δεν δείχνουν πλήρως την πραγματική έκταση του προβλήματος.
Αυτό δεν σημαίνει ότι τα στοιχεία δεν έχουν αξία.
Σημαίνει ότι πρέπει να τα διαβάζουμε με προσοχή.
Σύνοπψη
Οι βασικές κατηγορίες βιασμού είναι ο βιασμός από γνωστό πρόσωπο και ο βιασμός από άγνωστο πρόσωπο.
Και οι δύο είναι σοβαρές.
Και οι δύο είναι τραυματικές.
Και οι δύο χρειάζονται υποστήριξη, καταγγελία όπου είναι δυνατόν, ιατρική και ψυχολογική φροντίδα, και κοινωνική κατανόηση.
Η μεγάλη διαφορά είναι ότι ο βιασμός από γνωστό πρόσωπο συχνά μπερδεύει περισσότερο το θύμα και το περιβάλλον του. Η προηγούμενη σχέση, η εμπιστοσύνη ή η κοινωνική σύνδεση μπορεί να χρησιμοποιηθούν για να θολώσουν την αλήθεια.
Δεν πρέπει.
Η αλήθεια είναι απλή:
χωρίς συναίνεση, υπάρχει παραβίαση.
Η γνωριμία δεν αλλάζει αυτό.
Η σχέση δεν αλλάζει αυτό.
Ο γάμος δεν αλλάζει αυτό.
Η ευθύνη ανήκει στον δράστη.
Συχνές ερωτήσεις
Ποιες είναι οι βασικές κατηγορίες βιασμού;
Οι δύο βασικές κατηγορίες είναι ο βιασμός από γνωστό πρόσωπο και ο βιασμός από άγνωστο πρόσωπο.
Τι είναι ο βιασμός από γνωστό πρόσωπο;
Είναι βιασμός που διαπράττεται από άτομο που το θύμα γνωρίζει, όπως φίλος, σύντροφος, σύζυγος, πρώην, συγγενής, συνάδελφος, καθηγητής, γιατρός ή άλλο πρόσωπο εμπιστοσύνης.
Είναι λιγότερο σοβαρός ο βιασμός από γνωστό πρόσωπο;
Όχι. Είναι εξίσου σοβαρός. Η γνωριμία δεν μειώνει τη σοβαρότητα της πράξης.
Μπορεί να υπάρξει βιασμός μέσα σε γάμο;
Ναι. Ο γάμος δεν καταργεί τη συναίνεση. Κάθε άνθρωπος έχει δικαίωμα να πει όχι.
Τι είναι ο βιασμός από άγνωστο πρόσωπο;
Είναι σεξουαλική επίθεση από δράστη που το θύμα δεν γνωρίζει.
Γιατί μιλάμε τόσο πολύ για γνωστούς δράστες;
Επειδή πολλοί άνθρωποι πιστεύουν λανθασμένα ότι ο βιαστής είναι συνήθως άγνωστος. Στην πραγματικότητα, πολλά περιστατικά διαπράττονται από άτομα γνωστά στο θύμα.
Γιατί ο βιασμός από γνωστό πρόσωπο συχνά δεν καταγγέλλεται;
Επειδή το θύμα μπορεί να φοβάται ότι δεν θα το πιστέψουν, να ντρέπεται, να εξαρτάται από τον δράστη ή να δέχεται κοινωνική ή οικογενειακή πίεση.
Τι είναι date rape;
Είναι βιασμός μέσα σε πλαίσιο ραντεβού ή κοινωνικής/ρομαντικής γνωριμίας, χωρίς συναίνεση.
Η προηγούμενη σχέση σημαίνει συναίνεση;
Όχι. Η προηγούμενη σχέση ή προηγούμενη σεξουαλική επαφή δεν σημαίνει συναίνεση για το μέλλον.
Ποιο είναι το βασικό συμπέρασμα;
Ο βιασμός μπορεί να διαπραχθεί από γνωστό ή άγνωστο πρόσωπο. Σε κάθε περίπτωση, χωρίς συναίνεση υπάρχει παραβίαση και η ευθύνη ανήκει στον δράστη.
Σχετικά άρθρα
Υπάρχοντα άρθρα στο combatives.gr
- Μύθοι περί βιασμού
Σχετικό με την αποδόμηση του μύθου ότι ο βιαστής είναι συνήθως άγνωστος. - Τύποι βιαστών
Σχετικό με τη συμπεριφορική κατανόηση διαφορετικών τύπων δραστών. - Η αντιμετώπιση του βιασμού
Σχετικό με τη στήριξη του θύματος μετά το περιστατικό. - Οι επιπτώσεις του βιασμού
Σχετικό με το σωματικό, ψυχικό και κοινωνικό τραύμα. - Καταγγελία βιασμού
Σχετικό με τη σημασία της αναφοράς και της δικαστικής διαδικασίας. - Συμπεράσματα περί αποφυγής βιασμού
Σχετικό με τη συνολική θέση περί πρόληψης, προετοιμασίας και αυτοπροστασίας. - Πώς να είσαι ασφαλής όταν είσαι μόνη
Σχετικό με πρακτικές οδηγίες ασφάλειας όταν μια γυναίκα κινείται μόνη. - Ασφάλεια στο σπίτι για τη γυναίκα
Σχετικό με οικιακή ασφάλεια και πρόληψη κινδύνου. - Γυναίκα και ασφάλεια στον περίπατο
Σχετικό με ασφάλεια κατά την πεζή μετακίνηση. - Γυναίκα και ασφάλεια στην οδήγηση
Σχετικό με ασφάλεια στο αυτοκίνητο και στις μετακινήσεις.
Σημείωση ασφαλείας
Το άρθρο έχει ενημερωτικό και εκπαιδευτικό χαρακτήρα. Δεν αντικαθιστά ιατρική, ψυχολογική ή νομική βοήθεια.
Σε περίπτωση βιασμού, σεξουαλικής κακοποίησης, απειλής ή άμεσου κινδύνου, απευθυνθείτε στις αρμόδιες αρχές, σε ειδικούς ψυχικής υγείας ή σε εξειδικευμένες δομές υποστήριξης.
Νομική σημείωση
Το άρθρο δεν αποτελεί νομική συμβουλή. Η νομική αξιολόγηση κάθε περιστατικού πρέπει να γίνεται από αρμόδιους επαγγελματίες και αρχές.
Η βασική αρχή παραμένει ότι η γνωριμία, η σχέση ή ο γάμος δεν καταργούν την ανάγκη ελεύθερης και συνειδητής συναίνεσης.
Σημείωση κατά της ενοχοποίησης θυμάτων
Η ευθύνη για τον βιασμό ανήκει πάντα στον δράστη.
Το θύμα δεν φταίει επειδή γνώριζε τον δράστη, επειδή τον εμπιστεύτηκε, επειδή είχε σχέση μαζί του, επειδή ήταν σύζυγος, φίλος, συγγενής, συνάδελφος ή άλλο πρόσωπο του περιβάλλοντός του.
Η γνωριμία δεν μεταφέρει ευθύνη στο θύμα.
Σημείωση εμπειρίας
Το περιεχόμενο βασίζεται στη μεθοδολογία του Combatives Group, όπου η κατανόηση της βίας απαιτεί αποδόμηση στερεοτύπων, αναγνώριση πραγματικών μορφών κινδύνου και καθαρή διάκριση ανάμεσα σε μύθο και πραγματικότητα.
Η αυτοπροστασία δεν μπορεί να βασίζεται μόνο στον φόβο του άγνωστου δράστη.
Πρέπει να αναγνωρίζει και τον κίνδυνο μέσα σε γνωστά περιβάλλοντα.
Επικοινωνία
Αν θέλετε να μάθετε πώς οι κατηγορίες βιασμού, οι μύθοι, η πρόληψη, η συναίνεση, η υποστήριξη θυμάτων και η ρεαλιστική αυτοπροστασία συνδέονται μεταξύ τους, η ενημέρωση είναι απαραίτητη.
Επικοινωνήστε με το Combatives Group για εκπαιδευτικά προγράμματα, ενημερωτικές δράσεις και καθοδήγηση γύρω από την προσωπική ασφάλεια, την αυτοπροστασία και τη ρεαλιστική αντιμετώπιση της βίας.