Αυτοάμυνα και μαχαίρι

Η αλήθεια για ένα από τα πιο επικίνδυνα και παρεξηγημένα θέματα στην αυτοάμυνα

Η αυτοάμυνα απέναντι σε μαχαίρι είναι από τα πιο εμπορικά, θεαματικά και επικίνδυνα παρερμηνευμένα θέματα στον χώρο των πολεμικών τεχνών και της αυτοάμυνας.

Πολλοί το πουλάνε εύκολα.

Λίγοι το καταλαβαίνουν σοβαρά.

Και σχεδόν κανείς δεν πρέπει να το αντιμετωπίζει με βεβαιότητα.

Στην Ελλάδα, όπως και αλλού, η φράση «αυτοάμυνα και μαχαίρι» έχει γίνει σχεδόν συνώνυμη με φανταχτερές επιδείξεις, γρήγορους αφοπλισμούς, ελεγχόμενες επιθέσεις σε αργή ταχύτητα και “ειδικούς” που παρουσιάζουν λύσεις για ένα πρόβλημα που στην πραγματικότητα είναι χαοτικό, βίαιο, αιματηρό και εξαιρετικά δύσκολο.

Το ερώτημα δεν είναι αν υπάρχουν άνθρωποι που ξέρουν να χειρίζονται μαχαίρι.

Το ερώτημα δεν είναι αν υπάρχει θεωρία γύρω από την ένοπλη επίθεση.

Το ερώτημα δεν είναι αν μια τεχνική μπορεί να φανεί πειστική σε αίθουσα.

Το πραγματικό ερώτημα είναι:

Μπορεί ένας άοπλος πολίτης να αντιμετωπίσει με ασφάλεια έναν αποφασισμένο επιτιθέμενο με μαχαίρι;

Η σοβαρή απάντηση είναι σκληρή:

Όχι με σιγουριά.

Και όποιος πουλάει τεχνικές και σιγουριά σε αυτό το θέμα, πουλάει επικίνδυνη φαντασίωση.

 

Η σύντομη απάντηση

Η καλύτερη αυτοάμυνα απέναντι σε μαχαίρι είναι να μη βρεθείτε σε απόσταση μαχαιριού. Αν υπάρχει δυνατότητα απουσίας, αποφυγής, απομάκρυνσης ή διαφυγής, αυτή είναι σχεδόν πάντα η προτεραιότητα.

Το μαχαίρι είναι όπλο αιφνιδιασμού, μικρής απόστασης και γρήγορης επαναλαμβανόμενης βλάβης. Συχνά δεν φαίνεται μέχρι να χρησιμοποιηθεί. Συχνά ο αμυνόμενος δεν καταλαβαίνει αμέσως ότι έχει δεχτεί κόψιμο ή κάρφωμα. Συχνά νομίζει ότι δέχεται γροθιές ή σπρωξίματα μέχρι να δει αίμα ή να νιώσει τις συνέπειες.

Η εκπαίδευση απέναντι σε μαχαίρι δεν πρέπει να υπόσχεται “σίγουρες τεχνικές”. Πρέπει να διδάσκει επίγνωση, απόσταση, προ-σύγκρουση, αναγνώριση κινδύνου, αποφυγή, διαφυγή, χρήση εμποδίων, προστασία ζωτικών περιοχών όπου δεν υπάρχει άλλη επιλογή, και κυρίως τη σκληρή αλήθεια ότι το μαχαίρι δεν είναι παιχνίδι πολεμικών τεχνών.

Αν όλα έχουν αποτύχει και η επίθεση είναι ήδη σε εξέλιξη, ο στόχος δεν είναι να κάνετε εντυπωσιακό αφοπλισμό. Ο στόχος είναι να επιβιώσετε αρκετά ώστε να αποδράσετε.

 

Αυτό το άρθρο είναι για εσάς αν…

Αυτό το άρθρο είναι για όσους έχουν δει επιδείξεις «άμυνας σε μαχαίρι» και αισθάνονται ότι κάτι δεν τους κάθεται καλά. Είναι για όσους αναρωτιούνται γιατί οι περισσότερες τεχνικές που παρουσιάζονται σε αίθουσες άθλησης φαίνονται καθαρές, αργές, προβλέψιμες και πολύ διαφορετικές από αυτό που θα περίμενε κανείς από έναν πραγματικό επιτιθέμενο.

Είναι επίσης για όσους διδάσκουν ή μαθαίνουν πολεμικές τέχνες και θέλουν να ξεχωρίσουν το χρήσιμο από το επικίνδυνα θεατρικό. Το ότι κάποιος μπορεί να χειριστεί εκπαιδευτικό μαχαίρι σε προπόνηση δεν σημαίνει ότι μπορεί να επιβιώσει από αποφασισμένη, αιφνιδιαστική και επαναλαμβανόμενη επίθεση με πραγματική λεπίδα.

Τέλος, είναι για πολίτες που θέλουν πρακτική αυτοπροστασία. Όχι φαντασία. Όχι “knife fighting”. Όχι καουμποϊλίκι. Πρακτική, νόμιμη και ρεαλιστική κατανόηση ενός από τα χειρότερα σενάρια που μπορεί να αντιμετωπίσει ένας άοπλος άνθρωπος.

 

Τι θα μάθετε

Σε αυτό το άρθρο θα δούμε γιατί η αυτοάμυνα απέναντι σε μαχαίρι είναι τόσο δύσκολη και γιατί οι περισσότερες «σίγουρες τεχνικές» ή έστω και τεχνικές πρέπει να αντιμετωπίζονται με μεγάλη καχυποψία.

Θα εξετάσουμε τι δείχνουν οι παρατηρήσεις και οι δοκιμές που αναφέρονται στο αρχικό κείμενο: μικρές αποστάσεις, κρυμμένο όπλο, γρήγορες επαναλαμβανόμενες επιθέσεις, χρήση του ελεύθερου χεριού και μεγάλη δυσκολία ελέγχου του οπλισμένου χεριού.

Θα δούμε επίσης γιατί η απόδραση είχε καλύτερα αποτελέσματα από την προσπάθεια «καταπολέμησης» του επιτιθέμενου, γιατί το έδαφος είναι καταστροφικό σε τέτοιες επιθέσεις και γιατί η εμπειρία σε πολεμική τέχνη δεν εγγυάται επιβίωση.

Τέλος, θα εξηγήσουμε πώς πρέπει να τοποθετείται το Combatives Group: όχι ως σύστημα που πουλάει εύκολες απαντήσεις, αλλά ως μεθοδολογία που λέει καθαρά ότι απέναντι σε μαχαίρι η πρώτη στρατηγική είναι η αποφυγή και η απόδραση.

 

Βασικά σημεία

• Δεν υπάρχει σίγουρη άοπλη άμυνα απέναντι σε μαχαίρι.
• Το μαχαίρι είναι όπλο αιφνιδιασμού, εγγύτητας και επαναλαμβανόμενης βλάβης.
• Οι επιθέσεις με μαχαίρι σπάνια μοιάζουν με τις αργές, μεμονωμένες και καθαρές επιθέσεις που παρουσιάζονται σε πολλές αίθουσες.
• Η προσπάθεια ελέγχου ή αφοπλισμού του οπλισμένου χεριού είναι εξαιρετικά δύσκολη υπό πραγματική πίεση.
• Η απόδραση πρέπει να είναι ο κεντρικός στόχος όταν υπάρχει οποιαδήποτε δυνατότητα.
• Στο έδαφος, απέναντι σε μαχαίρι, οι πιθανότητες πέφτουν δραματικά.
• Απέναντι σε περισσότερους από έναν επιτιθέμενους, ειδικά όταν υπάρχει μαχαίρι, η κατάσταση γίνεται σχεδόν μη διαχειρίσιμη για άοπλο πολίτη.
• Η εκπαίδευση πρέπει να μειώνει τη φαντασίωση, όχι να την πουλάει.
• Η χρήση μαχαιριού από πολίτη δημιουργεί σοβαρά νομικά ζητήματα, επειδή η άμυνα στον ελληνικό Ποινικό Κώδικα συνδέεται με αναγκαία προστασία απέναντι σε παρούσα και άδικη επίθεση.

 

Εισαγωγή: Το μαχαίρι δεν είναι αθλητικό εργαλείο

Στον χώρο των πολεμικών τεχνών, το μαχαίρι συχνά παρουσιάζεται σαν ακόμη ένα αντικείμενο τεχνικής. Ένας επιτιθέμενος κάνει μια συγκεκριμένη κίνηση, ο αμυνόμενος εφαρμόζει μια σειρά βημάτων, το χέρι ελέγχεται, το μαχαίρι πέφτει, όλοι χειροκροτούν.

Αυτό μπορεί να έχει θέση ως θεατρική επίδειξη ή ως βασική εισαγωγή σε έννοιες απόστασης και κινδύνου. Δεν πρέπει όμως να παρουσιάζεται ως πραγματική λύση.

Το μαχαίρι δεν συμπεριφέρεται όπως το ξύλινο ή πλαστικό εκπαιδευτικό αντικείμενο. Η πραγματική λεπίδα κόβει, τρυπά, προκαλεί πανικό, αιμορραγία, σοκ και καθυστέρηση αντίληψης. Ο επιτιθέμενος δεν θα σας δώσει καθαρή γραμμή επίθεσης. Δεν θα μείνει στατικός. Δεν θα σταματήσει μετά την πρώτη προσπάθεια. Δεν θα σας επιτρέψει να οργανώσετε τέλεια τεχνική.

Αν είναι αποφασισμένος, θα κινηθεί γρήγορα, κοντά, άγρια και επαναλαμβανόμενα.

Αυτό είναι το πρόβλημα.

Όχι το αντικείμενο μόνο του.

Η απόσταση, η πρόθεση, ο αιφνιδιασμός και η επανάληψη είναι που κάνουν το μαχαίρι τόσο επικίνδυνο.

 

Γιατί πουλιέται τόσο εύκολα η «άμυνα σε μαχαίρι»

Η άμυνα σε μαχαίρι πουλιέται εύκολα επειδή είναι θεαματική. Φαίνεται σοβαρή. Φαίνεται επικίνδυνη. Φαίνεται «ειδική». Δημιουργεί την αίσθηση ότι ο μαθητής μπαίνει σε κάποιο βαθύτερο επίπεδο γνώσης.

Αυτό ακριβώς την κάνει επικίνδυνη.

Ο ανυποψίαστος πολίτης βλέπει μια επίδειξη πολεμικών τεχνών και πιστεύει ότι υπάρχει μέθοδος που μπορεί να τον βγάλει καθαρά από μια επίθεση με μαχαίρι. Ο μαθητής επαναλαμβάνει τεχνικές με συνεργάσιμο παρτενέρ και πιστεύει ότι χτίζει λειτουργική ικανότητα. Ο εκπαιδευτής, πολλές φορές χωρίς προσωπική εμπειρία πραγματικής ένοπλης βίας, διδάσκει με βεβαιότητα.

Αυτή η αλυσίδα δημιουργεί ψευδή αυτοπεποίθηση.

Και η ψευδής αυτοπεποίθηση απέναντι σε μαχαίρι είναι εξαιρετικά επικίνδυνη.

Δεν είναι πρόβλημα να διδάσκεται η επικινδυνότητα του μαχαιριού. Είναι πρόβλημα να διδάσκεται σαν να υπάρχει εύκολη, καθαρή και αξιόπιστη λύση για τον άοπλο αμυνόμενο.

Η σωστή εκπαίδευση δεν πρέπει να κάνει τον άνθρωπο να σκέφτεται «μπορώ να το χειριστώ».

Πρέπει να τον κάνει να σκέφτεται «δεν θέλω να βρεθώ εκεί».

 

Οι ερωτήσεις που πρέπει να κάνετε πριν ασχοληθείτε με “knife defence”

Πριν κάποιος επενδύσει χρόνο σε άοπλη αντιμετώπιση μαχαιριού οπουδήποτε, πρέπει να κάνει μερικές δύσκολες ερωτήσεις.

Είναι πραγματικά πιθανό να αντιμετωπίσω τέτοια επίθεση;

Ζω ή εργάζομαι σε περιβάλλον που αυξάνει αυτόν τον κίνδυνο;

Έχω λόγο να ασχοληθώ με αυτό πέρα από περιέργεια ή φαντασίωση;

Έχω ήδη εκπαιδευτεί σε επίγνωση, αποφυγή, απόσταση, προ-σύγκρουση και διαφυγή;

Έχω την ψυχραιμία να αναγνωρίσω μαχαίρι σε πραγματική πίεση;

Έχω καταλάβει ότι μπορεί να τραυματιστώ σοβαρά ακόμη κι αν «πετύχω»;

Έχω καταλάβει τις νομικές συνέπειες της οπλοφορίας, της οπλοχρησίας ή της χρήσης βίας;

Είμαι πρόθυμος να ακούσω ότι η καλύτερη απάντηση μπορεί να είναι «τρέξε»;

Οι περισσότεροι δεν θέλουν να κάνουν αυτές τις ερωτήσεις. Θέλουν τεχνική. Θέλουν σιγουριά. Θέλουν κάτι που να τους κάνει να νιώσουν ασφαλείς.

Αλλά η αλήθεια δεν είναι πάντα καθησυχαστική.

Και ειδικά στο μαχαίρι, η αλήθεια είναι σκληρή.

 

Τι δείχνουν οι παρατηρήσεις για πραγματικές επιθέσεις με μαχαίρι

Στο αρχικό κείμενο αναφέρονται παρατηρήσεις από καταγραφή επιθέσεων με μαχαίρι που δείχνουν μια πολύ διαφορετική εικόνα από αυτή που παρουσιάζεται σε πολλές αίθουσες αθλητικών συλλόγων «πολεμικών τεχνών». Οι επιθέσεις συχνά ξεκινούν από πολύ κοντά, το μαχαίρι μπορεί να μένει κρυμμένο μέχρι την τελευταία στιγμή, οι κινήσεις είναι γρήγορες και επαναλαμβανόμενες, ενώ το ελεύθερο χέρι παίζει ενεργό ρόλο στον έλεγχο ή στην πίεση του θύματος.

Αυτό έχει τεράστια σημασία.

Αν το μαχαίρι εμφανίζεται μόλις αρχίσει η επίθεση, δεν έχετε τον χρόνο που φαντάζεστε. Αν η επίθεση ξεκινά κάτω από το ένα μέτρο, δεν έχετε την απόσταση που χρειάζονται οι περισσότερες τεχνικές επίδειξης. Αν ο επιτιθέμενος χτυπά επαναλαμβανόμενα από διαφορετικές γωνίες, δεν έχετε μία καθαρή επίθεση να «πιάσετε». Αν το ελεύθερο χέρι σας κρατά, σας τραβά ή σας εμποδίζει, η θεωρία καταρρέει ακόμη πιο γρήγορα.

Η πραγματική επίθεση με μαχαίρι δεν είναι συνήθως «ένα χτύπημα».

Είναι διαδικασία καταστροφής σε πολύ μικρό χρόνο.

Αυτό πρέπει να είναι το σημείο εκκίνησης κάθε σοβαρής συζήτησης.

(Τι δουλειά έχει ένας κατά τα άλλα αθλητικός σύλλογος με αυτά κανείς δεν έχει αποσαφηνίσει ακόμη. Δηλαδή, όχι μόνο διδάσκουν την τέχνη του μαχαιριού χωρίς οι ίδιοι να έχουν αντιμετωπίσει ποτέ μαχαίρι, αλλά τους διδάσκουν και πώς να το αντιμετωπίσουν άοπλοι;! )

Ain’t truth a bitch!! (Όπως λένε οι φίλοι μας οι Αμερικάνοι…)

 

Γιατί οι μεμονωμένες επιθέσεις στην προπόνηση είναι ψεύτικη βάση

Πολλές τεχνικές διδάσκονται με ένα συγκεκριμένο μοτίβο: ο επιτιθέμενος κάνει ένα μεγάλο, καθαρό, προβλέψιμο χτύπημα και μένει αρκετά εκτεθειμένος ώστε ο αμυνόμενος να εφαρμόσει άμυνα, έλεγχο και αφοπλισμό.

Αυτό είναι εκπαιδευτικά άνετο.

Δεν είναι ρεαλιστικό.

Η πραγματική επίθεση με μαχαίρι δεν χρειάζεται να είναι μεγάλη, θεαματική ή ευανάγνωστη. Μπορεί να είναι μικρή, κοντινή, επαναλαμβανόμενη και σχεδόν αόρατη στην αρχή. Ο επιτιθέμενος δεν θα αφήσει το χέρι του εκεί για να το πιάσετε. Δεν θα κινηθεί με τρόπο που σας βολεύει. Δεν θα ακολουθήσει ρυθμό τάξης.

Όσο περισσότερο μια τεχνική εξαρτάται από καθαρή γραμμή, σταθερό χέρι, αργή κίνηση και συνεργάσιμο επιτιθέμενο, τόσο περισσότερο πρέπει να αμφισβητείται.

Η αυτοάμυνα απέναντι σε μαχαίρι δεν μπορεί να χτιστεί πάνω σε ιδανικές συνθήκες.

Γιατί η επίθεση με μαχαίρι δεν έρχεται σε ιδανικές συνθήκες.

 

Τι έδειξαν οι δοκιμές του Combatives Group

Στο αρχικό κείμενο αναφέρονται δοκιμές με διαφορετικούς ασκούμενους, διαφορετικές αποστάσεις, διαφορετικές γωνίες, ανοιχτά και κλειστά μάτια, και επίθεση διάρκειας λίγων δευτερολέπτων. Το συμπέρασμα ήταν σκληρό: οι προσπάθειες ελέγχου ή αφοπλισμού είχαν πολύ χαμηλά ποσοστά επιτυχίας, ενώ οι περισσότεροι αμυνόμενοι δέχονταν πολλαπλά «πλήγματα» σε ελάχιστο χρόνο.

Αυτό είναι εξαιρετικά σημαντικό για δύο λόγους.

Πρώτον, επειδή στις δοκιμές ο αμυνόμενος ήξερε ότι θα γίνει επίθεση. Αυτό ήδη τον βοηθά περισσότερο από την πραγματικότητα. Στην πραγματική ζωή μπορεί να μην ξέρει καν ότι υπάρχει μαχαίρι.

Δεύτερον, επειδή ακόμη και με εκπαιδευτικό μαχαίρι, χωρίς τον πραγματικό τρόμο της λεπίδας, οι προσπάθειες ελέγχου κατέρρεαν πολύ γρήγορα. Με πραγματικό μαχαίρι, ο φόβος, ο πόνος, το αίμα, η σύγχυση και η αδρεναλίνη κάνουν τα πράγματα χειρότερα.

Το πιο σοβαρό εύρημα δεν είναι ότι οι άνθρωποι απέτυχαν.

Είναι ότι απέτυχαν ενώ είχαν καλύτερες συνθήκες από την πραγματικότητα.

Αυτό πρέπει να μας κάνει πιο ταπεινούς.

 

Η απόδραση είχε καλύτερα αποτελέσματα

Ένα από τα πιο χρήσιμα συμπεράσματα του αρχικού κειμένου είναι ότι όσοι είχαν ως κύριο στόχο την απόδραση τα πήγαν καλύτερα από όσους προσπάθησαν να «καταπολεμήσουν» τον επιτιθέμενο.

Αυτό είναι απολύτως λογικό.

Όταν ο στόχος σας είναι να κερδίσετε τον επιτιθέμενο, μένετε μέσα στο πρόβλημα. Όταν ο στόχος σας είναι να φύγετε, κάθε ενέργεια υπηρετεί την έξοδο. Η σκέψη αλλάζει. Δεν ψάχνετε τέλεια τεχνική. Ψάχνετε διάδρομο. Δεν ψάχνετε αφοπλισμό. Ψάχνετε απόσταση. Δεν ψάχνετε νίκη. Ψάχνετε ζωή.

Αυτό δεν σημαίνει ότι η απόδραση είναι εύκολη. Το αρχικό κείμενο σωστά σημειώνει ότι ακόμη και όταν η απόδραση ήταν ο στόχος, ήταν δύσκολο να αναγνωριστεί η ευκαιρία. Αυτό είναι αναμενόμενο. Υπό αδρεναλίνη και φόβο, η σκέψη στενεύει.

Γι’ αυτό η απόδραση πρέπει να προπονείται ως συνήθεια.

Όχι να αναφέρεται απλώς ως συμβουλή.

 

Το έδαφος είναι καταστροφικό

Απέναντι σε μαχαίρι, το έδαφος είναι από τα χειρότερα μέρη όπου μπορεί να βρεθεί ένας άοπλος αμυνόμενος.

Η κινητικότητα μειώνεται. Η απόσταση χάνεται. Η δυνατότητα απόδρασης περιορίζεται. Το οπλισμένο χέρι μπορεί να συνεχίσει να κινείται γρήγορα και επαναλαμβανόμενα. Η προσπάθεια ελέγχου γίνεται εξαιρετικά δύσκολη.

Αυτό δεν σημαίνει ότι η πάλη δεν έχει αξία γενικά. Έχει αξία. Η κατανόηση επαφής, ισορροπίας, ελέγχου σώματος και θέσης είναι χρήσιμη. Όμως η μεταφορά αθλητικής λογικής εδάφους σε επίθεση με μαχαίρι είναι επικίνδυνη.

Στο έδαφος, απέναντι σε λεπίδα, η παραμονή είναι καταστροφή.

Αν βρεθείτε εκεί, ο στόχος δεν είναι να «κερδίσετε θέση» με αθλητική έννοια. Ο στόχος είναι να δημιουργήσετε δυνατότητα αποδέσμευσης και να σηκωθείτε ή να απομακρυνθείτε αν υπάρχει η παραμικρή ευκαιρία.

Το έδαφος δεν είναι χώρος επίδειξης τεχνικής όταν υπάρχει μαχαίρι.

Είναι χώρος επείγουσας αποφυγής και ειδικά διαφυγής.

 

Περισσότεροι από ένας επιτιθέμενοι

Απέναντι σε δύο επιτιθέμενους, ειδικά όταν υπάρχει μαχαίρι, δεν υπάρχει πρακτικά σωτηρία στις δοκιμές. Αυτό δεν πρέπει να μας εκπλήσσει.

Ένας επιτιθέμενος με μαχαίρι είναι ήδη τεράστιο πρόβλημα.

Δύο επιτιθέμενοι μετατρέπουν το πρόβλημα σε σχεδόν μη διαχειρίσιμο χάος.

Η προσοχή μοιράζεται. Η γωνία απειλής αλλάζει. Το οπλισμένο χέρι μπορεί να μη φαίνεται. Η απόσταση κλείνει. Η απόδραση γίνεται δυσκολότερη. Η μία απειλή μπορεί να αποσπά την προσοχή ενώ η άλλη προκαλεί τη βλάβη.

Εδώ η μόνη σοβαρή στρατηγική είναι η πρόληψη και η μη είσοδος στην παγίδα.

Μην απομονώνεστε.

Μην μπαίνετε ανάμεσα σε ανθρώπους που δεν ελέγχετε.

Μην ακολουθείτε κάποιον σε δεύτερο χώρο.

Μην επιτρέπετε να σας κλείνουν έξοδοι.

Απέναντι σε πολλούς και όπλο, η φαντασίωση σκοτώνει.

 

Η εμπειρία στις λεγόμενες πολεμικές τέχνες δεν εγγυάται επιβίωση

Ένα από τα πιο ενοχλητικά συμπεράσματα για πολλούς είναι ότι η εμπειρία σε διάφορα συστήματα πολεμικών τεχνών δεν φαίνεται να εξασφαλίζει σοβαρό πλεονέκτημα όταν η επίθεση με μαχαίρι είναι γρήγορη, κοντινή και επαναλαμβανόμενη.

Αυτό δεν σημαίνει ότι η προπόνηση είναι άχρηστη. Σημαίνει ότι η λάθος προπόνηση δεν λύνει το συγκεκριμένο πρόβλημα.

Μπορεί να είστε δυνατοί. Μπορεί να είστε γρήγοροι. Μπορεί να έχετε χρόνια επαφής. Μπορεί να ξέρετε χτυπήματα, λαβές, ρίψεις ή πάλη. Αν όμως δεν έχετε εκπαιδευτεί ειδικά στο χάος, την εγγύτητα, την αιφνιδιαστική εμφάνιση λεπίδας, την ανάγκη απόδρασης και τη σχεδόν βέβαιη πιθανότητα τραυματισμού, η εμπειρία σας μπορεί να σας δώσει υπερβολική αυτοπεποίθηση.

Και αυτό είναι επικίνδυνο.

Η ερώτηση δεν είναι «έχω προπονηθεί;»

Η ερώτηση είναι «έχω προπονηθεί για αυτό;»

Και ακόμη κι αν η απάντηση είναι ναι, η σωστή στάση παραμένει ταπεινή:

αποφυγή πρώτα, απόδραση πάντα, σύγκρουση μόνο όταν δεν υπάρχει άλλη επιλογή.

 

Το πρόβλημα με τους “knife fighters”

Η ιδέα του “knife fighter” γοητεύει πολλούς. Έχει εικόνα, μυστήριο, τεχνική, «παράδοση» και θεαματικότητα. Για τον πολίτη, όμως, είναι επικίνδυνο μονοπάτι.

Αν κάποιος ασχολείται με μαχαίρι ως πολιτισμική τέχνη, ιστορική μελέτη ή ελεγχόμενη άσκηση, αυτό είναι άλλο πράγμα (π.χ. HEMA – Historic European Martial Arts). Αν όμως το παρουσιάζει ως λύση πολιτικής αυτοάμυνας, πρέπει να απαντήσει σε πολύ δύσκολα ερωτήματα.

Γιατί να φέρει πολίτης μαχαίρι;

Πώς θα το χρησιμοποιήσει νόμιμα;

Πώς θα αποδείξει αναγκαιότητα και αναλογικότητα;

Τι θα πει μετά σε αστυνομία, εισαγγελέα ή δικαστήριο;

Τι συμβαίνει αν το μαχαίρι του αφαιρεθεί;

Τι συμβαίνει αν κλιμακώσει μια κατάσταση που μπορούσε να αποφύγει;

Στο combatives.gr υπάρχει ήδη άρθρο που θέτει σοβαρά ερωτήματα για την οπλοφορία και τη χρήση μαχαιριού από πολίτες, με έμφαση στην πρόληψη, την επίγνωση και τα «3^Α» της ασφάλειας.

Ο πολίτης δεν χρειάζεται φαντασίωση «μάχης με μαχαίρια».

Χρειάζεται στρατηγική μη εμπλοκής.

 

Το μαχαίρι και ο νόμος

Η αυτοάμυνα με μαχαίρι δεν είναι μόνο σωματικό πρόβλημα. Είναι και νομικό ναρκοπέδιο.

Ακόμη κι όταν η απειλή είναι σοβαρή, η χρήση βίας πρέπει να κριθεί ως αναγκαία και ανάλογη. Στο ελληνικό δίκαιο, η άμυνα συνδέεται με την αναγκαία προσβολή του επιτιθέμενου για υπεράσπιση από παρούσα και άδικη επίθεση. Η υπέρβαση των ορίων της άμυνας μπορεί να έχει συνέπειες, και αυτό πρέπει να είναι στο μυαλό κάθε πολίτη που εκπαιδεύεται σε αυτοάμυνα.

Αυτό σημαίνει ότι δεν αρκεί να λέμε «είχε μαχαίρι». Πρέπει να εξετάζονται οι περιστάσεις. Απόσταση. Άμεσος κίνδυνος. Δυνατότητα διαφυγής. Τι έκανε ο αμυνόμενος. Πότε σταμάτησε. Τι συνέβη μετά. Αν υπήρχε ανάγκη ή αν υπήρξε υπερβολή.

Η εκπαίδευση που δεν περιλαμβάνει τέτοια ερωτήματα δεν είναι ολοκληρωμένη αυτοάμυνα.

Είναι τεχνική προπόνηση με νομική άγνοια.

Και η νομική άγνοια μπορεί να καταστρέψει τη ζωή σας μετά το περιστατικό.

 

Δεν υπάρχει καθαρή νίκη απέναντι σε μαχαίρι

Ακόμη κι αν επιβιώσετε, είναι πιθανό να τραυματιστείτε. Αυτό πρέπει να το καταλάβει όποιος μιλά σοβαρά για το θέμα.

Η «νίκη» απέναντι σε μαχαίρι δεν είναι να βγείτε ατσαλάκωτοι. Αυτό είναι σπάνια ρεαλιστικό. Η νίκη είναι να μη πεθάνετε. Να μη μείνετε εκεί. Να αποδράσετε. Να ζητήσετε βοήθεια. Να φτάσετε σε ιατρική φροντίδα. Να μπορέσετε να εξηγήσετε τι συνέβη.

Αυτή η σκέψη αλλάζει την εκπαίδευση.

Δεν ψάχνουμε τέλειο αφοπλισμό.

Δεν ψάχνουμε όμορφη τεχνική.

Δεν ψάχνουμε απόδειξη ανωτερότητας.

Ψάχνουμε επιβίωση και έξοδο.

Όταν το κριτήριο είναι αυτό, πολλές «τεχνικές» παύουν να φαίνονται τόσο πειστικές.

 

Η καλύτερη άμυνα είναι το «γρήγορο 800άρι»

Η φράση είναι ωμή, αλλά σωστή στην ουσία της: ο καλύτερος τρόπος να αντιμετωπίσεις άοπλος το μαχαίρι είναι να φύγεις τράχοντας, αν μπορείς.

Όχι επειδή είσαι δειλός.

Επειδή είσαι λογικός.

Η απόδραση δεν είναι αποτυχία. Είναι η καλύτερη χρήση της ζωής, της απόστασης και του χρόνου. Αν υπάρχει δρόμος διαφυγής, τον παίρνετε. Αν υπάρχει εμπόδιο που μπορείτε να βάλετε ανάμεσα σε εσάς και τη λεπίδα, το χρησιμοποιείτε. Αν υπάρχει κόσμος, φως, είσοδος, έξοδος, όχημα, πόρτα, οτιδήποτε δημιουργεί απόσταση και καθυστέρηση, το αξιοποιείτε.

Δεν υπάρχει βραβείο για τον άνθρωπο που έμεινε να «δοκιμάσει την τεχνική του».

Υπάρχει μόνο κίνδυνος.

Στην αυτοάμυνα, η εξυπνάδα προηγείται της αφελούς γενναιότητας.

 

Τι πρέπει να διδάσκεται πραγματικά

Η εκπαίδευση για μαχαίρι δεν πρέπει να αρχίζει από αφοπλισμούς. Πρέπει να αρχίζει από την αποφυγή των συνθηκών που επιτρέπουν στο μαχαίρι να γίνει άμεσο πρόβλημα.

Πρέπει να διδάσκει απόσταση.

Πρέπει να διδάσκει επίγνωση χεριών.

Πρέπει να διδάσκει αποφυγή απομόνωσης.

Πρέπει να διδάσκει προ-σύγκρουση.

Πρέπει να διδάσκει χρήση χώρου και εμποδίων.

Πρέπει να διδάσκει διαφυγή.

Πρέπει να διδάσκει ότι ο τραυματισμός είναι πιθανός.

Πρέπει να διδάσκει άμεση αναζήτηση ιατρικής βοήθειας μετά από περιστατικό.

Πρέπει να διδάσκει νομική κρίση.

Μόνο στο έσχατο επίπεδο, όταν δεν υπάρχει άλλος δρόμος, μπορεί να εξετάζονται σωματικές αντιδράσεις με στόχο την επιβίωση και την απόδραση. Ακόμη και τότε, όχι ως «σίγουρες τεχνικές», αλλά ως απελπιστικές ενέργειες μέσα σε πολύ κακό σενάριο.

Η ειλικρίνεια εδώ είναι υποχρεωτική.

 

Τι δεν πρέπει να υπόσχεται κανείς

Κανείς σοβαρός εκπαιδευτής δεν πρέπει να υπόσχεται ότι μπορεί να σας μάθει να «νικάτε» μαχαίρι, και ειδικά με ασφάλεια.

Δεν πρέπει να υπόσχεται καθαρούς αφοπλισμούς.

Δεν πρέπει να υπόσχεται ότι με λίγη προπόνηση θα είστε έτοιμοι.

Δεν πρέπει να δείχνει συνεργατικές τεχνικές ως πραγματικότητα.

Δεν πρέπει να καλλιεργεί την ιδέα ότι ένα μαχαίρι είναι απλώς ακόμη μία επίθεση.

Δεν πρέπει να αφήνει τον πολίτη να πιστεύει ότι μπορεί να παίξει με τέτοιο σενάριο.

Η εκπαίδευση πρέπει να αφήνει τον ασκούμενο πιο προσεκτικό, όχι πιο αλαζονικό. Πιο ρεαλιστή, όχι πιο φαντασμένο. Πιο πρόθυμο να φύγει, όχι πιο πρόθυμο να μείνει.

Αν μετά από εκπαίδευση μαχαιριού κάποιος νιώθει άνετα με την ιδέα να αντιμετωπίσει μαχαίρι, η εκπαίδευση μάλλον απέτυχε.

 

Η θέση του Combatives Group

Το Combatives Group πρέπει να παίρνει ξεκάθαρη θέση: η άοπλη αντιμετώπιση μαχαιριού είναι εξαιρετικά επικίνδυνη, αβέβαιη και συχνά παρερμηνευμένη. Δεν υπάρχουν σίγουρες λύσεις. Δεν υπάρχει καθαρή τεχνική που να εγγυάται επιβίωση. Δεν υπάρχει μαγικός αφοπλισμός.

Η μεθοδολογία πρέπει να δίνει προτεραιότητα στην αυτοπροστασία: επίγνωση, απόσταση, αποφυγή, απομόνωση που δεν επιτρέπεται να συμβεί, διαφυγή και ρεαλιστική κατανόηση κινδύνου.

Αν όλα αυτά αποτύχουν, τότε η εκπαίδευση πρέπει να είναι ειλικρινής: ο στόχος είναι να επιβιώσετε από κάτι πολύ κακό, όχι να εκτελέσετε όμορφη τεχνική. Μπορεί να τραυματιστείτε. Μπορεί να μη δείτε το μαχαίρι. Μπορεί να μη καταλάβετε αμέσως τι συμβαίνει. Μπορεί να χρειαστεί να δημιουργήσετε απόσταση με όποιον ασφαλέστερο τρόπο είναι διαθέσιμος.

Η αυτοάμυνα απέναντι σε μαχαίρι δεν πρέπει να διδάσκει θάρρος χωρίς κρίση.

Πρέπει να διδάσκει κρίση με νοημοσύνη.

 

Τελική σκέψη

Αυτοάμυνα και μαχαίρι.

Δύο λέξεις που πουλιούνται εύκολα και κατανοούνται δύσκολα.

Η πραγματικότητα είναι απλή και σκληρή:

Το μαχαίρι είναι εξαιρετικά επικίνδυνο.

Η άοπλη αντιμετώπισή του είναι αβέβαιη.

Οι αφοπλισμοί που βλέπετε είναι θεατρικοί.

Η απόδραση είναι προτεραιότητα.

Η πρόληψη είναι ανώτερη από την αντίδραση.

Η απόσταση είναι ζωή.

Το έδαφος είναι καταστροφή.

Οι πολλοί επιτιθέμενοι είναι σχεδόν αδιέξοδο.

Η επιβίωση δεν είναι καθαρή.

Και όποιος σας υπόσχεται σίγουρη λύση, πιθανότατα δεν έχει καταλάβει το πρόβλημα ή δεν σας λέει την αλήθεια.

Η καλύτερη εκπαίδευση απέναντι σε μαχαίρι δεν σας κάνει να θέλετε να το αντιμετωπίσετε.

Σας κάνει να κάνετε τα πάντα για να μη χρειαστεί.

 

Συνέχεια ανάγνωσης

• Για το υπάρχον άρθρο, δείτε τη σελίδα Αυτοάμυνα και μαχαίρι.
• Για πιο πρακτική εισαγωγή στο θέμα, διαβάστε το άρθρο Υπάρχουν τεχνικές αυτοάμυνας εναντίον του μαχαιριού;. Το ίδιο το άρθρο θέτει το ερώτημα αν υπάρχουν σίγουρες τεχνικές και πώς μπορεί να τις μάθει κάποιος, κάτι που συνδέεται άμεσα με την ανάγκη απομυθοποίησης του θέματος.
• Για τη σχέση μαχαιριού, οπλοφορίας και νομικού ρίσκου, συνεχίστε με το άρθρο Τι σου κάνουν αν χρησιμοποιήσεις μαχαίρι σε αυτοάμυνα;.
• Για τη σημασία της απόστασης, διαβάστε το άρθρο Το μυστικό της εγγύτητας, όπου τονίζεται ότι το Combatives Group δεν ενθαρρύνει τους ανθρώπους να πιστεύουν πως μπορούν να χειριστούν εύκολα επίθεση με μαχαίρι.
• Για την ευρύτερη διάκριση ανάμεσα σε αυτοπροστασία και αυτοάμυνα, διαβάστε το άρθρο Αυτοάμυνα ή Αυτοπροστασία;, το οποίο ξεχωρίζει την πρόληψη από την καταστολή.
• Για τη ρεαλιστική εκπαίδευση απέναντι σε απειλή και βία, συνεχίστε με τα άρθρα Ρεαλιστική εκπαίδευση, Οι κίνδυνοι της παρερμηνείας και Μάχεσαι όπως εκπαιδεύεσαι.

 

Σημείωση ασφαλείας

Το άρθρο δεν παρέχει τεχνικές οδηγίες αντιμετώπισης μαχαιριού. Η επίθεση με μαχαίρι είναι εξαιρετικά επικίνδυνη και η προτεραιότητα πρέπει να είναι η αποφυγή, η απόσταση, η διαφυγή και η άμεση αναζήτηση βοήθειας.

Νομική σημείωση

Το άρθρο δεν αποτελεί νομική συμβουλή. Η χρήση βίας στην αυτοάμυνα πρέπει να συνδέεται με παρούσα και άδικη επίθεση, αναγκαιότητα και αναλογικότητα. Η οπλοφορία, η οπλοχρησία και η υπέρβαση άμυνας μπορούν να δημιουργήσουν σοβαρές νομικές συνέπειες.

Σημείωση κατά της φαντασίωσης

Δεν υπάρχει σίγουρη άοπλη άμυνα απέναντι σε μαχαίρι. Η εκπαίδευση μπορεί να βελτιώσει πιθανότητες, κυρίως μέσω επίγνωσης, αποφυγής και διαφυγής, αλλά δεν καταργεί τον εξαιρετικά υψηλό κίνδυνο.

Σημείωση εμπειρίας

Το Combatives Group θεωρεί ότι η αντιμετώπιση μαχαιριού πρέπει να διδάσκεται με ρεαλισμό, όχι με θεατρικότητα. Η βασική κατεύθυνση είναι να μη βρεθείτε εκεί, και αν βρεθείτε, να δημιουργήσετε έξοδο.

Επικοινωνία

Αν θέλετε να μάθετε πώς καλλιεργούνται η επίγνωση, η αποφυγή, η απόσταση, η διαφυγή και η ρεαλιστική κατανόηση της ένοπλης απειλής, επικοινωνήστε με το Combatives Group.